αἰτία

Nom · étia (aïtia)

Notice Bailly

Lexique du grec ancien

αἰτία, ας (ἡ)
I cause, motif, Pd. N. 7, 11, etc. ; Att. (Thc. 7, 86 ; Plat. Tim. 68e, etc.) ; κοινοῦ τινος ἀγαθοῦ αἰτίᾳ, Thc. 4, 87, en vue d’un bien public ; αἰτία ἀνθ’ ὅτου, Eur. I.T. 926, la raison pourquoi, c. à d. pour laquelle, etc. ; avec le gén. de la pers. qui est cause de qqe ch.: αἰτία θεοῦ, Eschl. Sept. 4, un dieu en est cause ||
II imputation :
1 en mauv. part, accusation, grief, blâme : αἰτίαν ἔχειν τινός, Hdt. 5, 73 ; Eschl. Eum. 579 ; Eur. El. 213, etc. être accusé de qqe ch. ; αἰτίη ἔχει με, Hdt. 5, 70, je suis accusé de ; αἰτίαν ἔχειν ὑπό τινος, Eschl. Eum. 99 ; Thc. 6, 46 ; Plat. Rsp. 565b, ou simpl. αἰτίαν ἔχειν πρός τινος, Soph. Ant. 1312, être accusé par qqn ; αἰτίαν ἔχειν avec l’inf. Ar. Vesp. 506 ; avec ὅτι ou ὡς et l’ind. Plat. Ap. 38c ; avec ὡς et un part. Plat. Phædr. 249e, être accusé de, etc. ; ἐν αἰτίᾳ εἶναί ou γίγνεσθαί τινος, Xén. Cyr. 5, 3, 18 ; αἰτίαν ὑπέχειν, Xén. Cyr. 6, 3, 16 ; Lac. 9, 5 ; ou ὑπομένειν, Eschn. 73, 24, ou φέρεσθαι, Thc. 2, 60 ; εἰς αἰτίαν ἐμπίπτειν, Plat. Theæt. 150a ; αἰτίαις περιπίπτειν, Lys. 108, 21, ou ἐνέχεσθαι, Plat. Crit. 52a, être accusé de, tomber sous le coup d’une accusation, être impliqué dans une accusation ; αἰτίαν λαμϐάνειν ἀπό τινος, Thc. 2, 18, encourir une accusation, un reproche au sujet de qqe ch. ; ἐν αἰτίᾳ τιθέναι, Hdt. 8, 99, ou ἔχειν τινά, Hdt. 5, 106 ; Thc. 1, 35 ; αἰτίαν νέμειν, Soph. Aj. 28 ; ἐπάγειν, Dém. 320, 9, ou ἐπιφέρειν τινί, Hdt. 1, 26 ; Thc. 5, 75, ou εἴς τινα βάλλειν, Eur. Tr. 305 ; ἐν αἰτίᾳ βάλλειν τινά, Soph. O.R. 655, accuser qqn, le mettre en accusation, lui intenter une accusation ; ἀπολύειν τινὰ τῆς αἰτίας, Eschn. 3, 254 Baiter-Sauppe, ou ἀπολύσασθαι, Lys. 13, 75 Baiter-Sauppe ; ἀφιέναι τινὰ τῆς αἰτίας, Lys. 7, 8 Baiter-Sauppe, décharger qqn d’une accusation ; ἐκτὸς αἰτίας κυρεῖς, Eschl. Pr. 330, tu es à l’abri du reproche ||
2 en b. part, ce qu’on impute à qqn, l’opinion qu’on a de qqn : αἰτίαν ἔχουσι βελτίους γεγονέναι, Plat. Gorg. 503b, ils ont la réputation d’être devenus meilleurs ; ὧν πέρι αἰτίαν ἔχεις διαφέρειν, Plat. Theæt. 169a, sur tout cela tu as la réputation d’exceller ||
3 p. suite, catégorie, classe où l’on place qqe ch. Dém. 645, 7 ||
E Ion. -ίη, Hdt. ll. cc.
Étym. αἴτιος.

Sens général, à vérifier dans le contexte biblique.

Bailly 2020 · CC BY-NC-NDSource ↗

41 occurrences

  1. Matthieu

    3
  2. 19:3… ἀπολῦσαι τὴν γυναῖκα αὐτοῦ κατὰ πᾶσαν αἰτίαν;
  3. 19:10… οἱ μαθηταί· Εἰ οὕτως ἐστὶν ἡ αἰτία τοῦ ἀνθρώπου μετὰ τῆς γυναικός, οὐ …
  4. 27:37… ἐπέθηκαν ἐπάνω τῆς κεφαλῆς αὐτοῦ τὴν αἰτίαν αὐτοῦ γεγραμμένην· Οὗτός ἐστιν Ἰησοῦς ὁ …
  5. Marc

    1
  6. 15:26καὶ ἦν ἡ ἐπιγραφὴ τῆς αἰτίας αὐτοῦ ἐπιγεγραμμένη· Ὁ βασιλεὺς τῶν Ἰουδαίων.
  7. Luc

    1
  8. 8:47… ἦλθεν καὶ προσπεσοῦσα αὐτῷ δι’ ἣν αἰτίαν ἥψατο αὐτοῦ ἀπήγγειλεν ἐνώπιον παντὸς τοῦ …
  9. Jean

    3
  10. 18:38… αὐτοῖς· Ἐγὼ οὐδεμίαν εὑρίσκω ἐν αὐτῷ αἰτίαν·
  11. 19:4… αὐτὸν ἔξω, ἵνα γνῶτε ὅτι οὐδεμίαν αἰτίαν εὑρίσκω ἐν αὐτῷ.
  12. 19:6… ἐγὼ γὰρ οὐχ εὑρίσκω ἐν αὐτῷ αἰτίαν.
  13. Actes

    8
  14. 10:21… ἐγώ εἰμι ὃν ζητεῖτε· τίς ἡ αἰτία δι’ ἣν πάρεστε;
  15. 13:28καὶ μηδεμίαν αἰτίαν θανάτου εὑρόντες ᾐτήσαντο Πιλᾶτον ἀναιρεθῆναι αὐτόν·
  16. 22:24… ἀνετάζεσθαι αὐτὸν ἵνα ἐπιγνῷ δι’ ἣν αἰτίαν οὕτως ἐπεφώνουν αὐτῷ.
  17. 23:28βουλόμενός τε ἐπιγνῶναι τὴν αἰτίαν δι’ ἣν ἐνεκάλουν αὐτῷ, κατήγαγον εἰς …
  18. 25:18περὶ οὗ σταθέντες οἱ κατήγοροι οὐδεμίαν αἰτίαν ἔφερον ὧν ἐγὼ ὑπενόουν πονηρῶν,
  19. 25:27… δέσμιον μὴ καὶ τὰς κατ’ αὐτοῦ αἰτίας σημᾶναι.
  20. 28:18… με ἐβούλοντο ἀπολῦσαι διὰ τὸ μηδεμίαν αἰτίαν θανάτου ὑπάρχειν ἐν ἐμοί·
  21. 28:20διὰ ταύτην οὖν τὴν αἰτίαν παρεκάλεσα ὑμᾶς ἰδεῖν καὶ προσλαλῆσαι, ἕνεκεν …
  22. 2 Timothée

    2
  23. 1:6δι’ ἣν αἰτίαν ἀναμιμνῄσκω σε ἀναζωπυρεῖν τὸ χάρισμα τοῦ …
  24. 1:12δι’ ἣν αἰτίαν καὶ ταῦτα πάσχω, ἀλλ’ οὐκ ἐπαισχύνομαι, …
  25. Tite

    1
  26. 1:13… μαρτυρία αὕτη ἐστὶν ἀληθής. δι’ ἣν αἰτίαν ἔλεγχε αὐτοὺς ἀποτόμως, ἵνα ὑγιαίνωσιν ἐν …
  27. Hébreux

    1
  28. 2:11… ἁγιαζόμενοι ἐξ ἑνὸς πάντες· δι’ ἣν αἰτίαν οὐκ ἐπαισχύνεται ἀδελφοὺς αὐτοὺς καλεῖν,