γλῶσσα
Nom · glôssa (glôssa)
Notice Bailly
Lexique du grec ancien
γλῶσσα, att.
γλῶττα, ης
(ἡ) litt.
pointe, d’où :
I langue, particul. :
1 langue des hommes et des
animaux, Hom. (Il. 1, 249, etc.) ; etc. ; γλώσσας τάμνειν, ἐν πυρὶ βάλλειν, Od. 3, 332, 341, couper,
jeter dans le feu les langues des victimes (à la fin du repas)
||
2 langue, organe de la parole ; γλώσσης
χάριν, Hés. O. 707 ; Eschl. Ch. 266, pour parler ; γλώσσῃ
θρασύς, Soph. Aj. 1142, d’une parole
hardie ; πᾶσαν ἵης γλῶσσαν ὡς,
Soph. El.
596, tu cries partout que, etc. (litt. tu lances toute
la langue ; cf. ci-dessous γλῶσσαν ἱέναι) ; ὅ τι κεν ἐπὶ
γλῶσσαν ἔλθῃ εἰπεῖν, Luc.
Qu. hist. 32,
dire ce qui vient sur la langue ; τὴν γλῶσσαν
ἐγκλῄσας ἔχει, Soph. Ant. 180, litt. il tient la langue enfermée, c. à d. il empêche de parler ; au
plur. ἐν κερτομίοις γλώσσαις,
Soph. Ant.
962, avec des paroles impies ;
ἀπὸ γλώσσης, par le libre usage de la
parole, c. à d. franchement, Thgn. 63 ; Pd. O. 6, 13 ; ou en parole,
p. opp. à « par écrit » Hdt. 1, 123 ; Thc. 7, 10 ; ou d’après les paroles, p. opp.
à « d’après les actes » : δίκας οὐκ
ἀπὸ γλώσσης θεοὶ κλύοντες, Eschl.
Ag. 813, les
dieux qui jugent non sur les paroles (mais sur les actes) ;
cf. οὐ τὴν γλῶσσαν
ἀλλὰ τὴν γνώμην ἐξετάζειν, Luc.
Laps. 18,
rechercher non les paroles, mais les pensées ; ἡ
γλῶσσ’ ὀμώμοχ’, ἡ δὲ φρὴν ἀνώμοτος, Eur. Hipp. 612, la langue a juré, mais non le cœur ;
ἐν ὄμμασιν δεδορκὼς κοὐ κατὰ γλῶσσαν
κλύων, Soph. Tr. 747, j’ai vu de mes
yeux et je ne parle pas par ouï dire ; p. ext.
en parl. d’une personne, une langue, c. à
d. un habile orateur (cf. franç.
une bonne, une mauvaise langue),
en parl. de Périclès, Crat. Arstd. Or.
45 ; cf.
Æschr. (Ath.
335d) ;
Ar. fr. 719
||
3 langue, langage, idiome,
Il. 2, 804 ;
4, 438 ; Od.
19, 175 ; Hh.
Ven. 113 ;
γλῶσσαν ἱέναι, Hdt. 1, 57 ; 9, 16 ; Thc. 3, 112, parler une langue ; γλῶσσαν νομίζειν, Hdt.
1, 142 ; 4,
183 ; γλώσσῃ χρῆσθαι, Hdt. 4, 109, employer une
langue, un idiome ; fig. langue d’un
peuple pour le peuple lui-même,
Spt. Judith
3, 8 ; Esaï.
66, 8 ; Dan.
3, 4 ; particul. p.
opp. à la langue usuelle, langue ou locution archaïque, ou
langue ou locution provinciale,
Arstt. Rhet.
1, 2, 17 ; 3, 3,
2 ; Poet. 21,
6 ; κατὰ γλῶσσαν γράφειν,
Luc. Lex.
25, employer dans son style des
expressions surannées ou provinciales
||
II p.
anal.
1 languette d’un
instrument à vent (flûte, etc.),
Eschn. 86, 29 ;
Arstt. H.A.
6, 10, 9, etc.
||
2 langue de soulier,
Plat. com. (Ath.
677a)
||
3 langue de feu,
NT. ||
4 langue de terre
(cf. ταινία),
App. 1, 476, 50
Schweigh. ||
5 lingot d’or,
Spt. Jos.
7, 21.
Étym.
indo-europ. *glōgh-s, pointe ;
cf. γλώξ,
γλωχίς.
Sens général, à vérifier dans le contexte biblique.
Bailly 2020 · CC BY-NC-NDSource ↗
209 occurrences
Marc
3- 7:33… ὦτα αὐτοῦ καὶ πτύσας ἥψατο τῆς γλώσσης αὐτοῦ,
- 7:35… ἀκοαί, καὶ ἐλύθη ὁ δεσμὸς τῆς γλώσσης αὐτοῦ, καὶ ἐλάλει ὀρθῶς·
- 16:17… ἐν τῷ ὀνόματί μου δαιμόνια ἐκβαλοῦσιν, γλώσσαις λαλήσουσιν καιναῖς,
Luc
2- 1:64… τὸ στόμα αὐτοῦ παραχρῆμα καὶ ἡ γλῶσσα αὐτοῦ, καὶ ἐλάλει εὐλογῶν τὸν θεόν.
- 16:24… δακτύλου αὐτοῦ ὕδατος καὶ καταψύξῃ τὴν γλῶσσάν μου, ὅτι ὀδυνῶμαι ἐν τῇ φλογὶ …
Actes
6- 2:3καὶ ὤφθησαν αὐτοῖς διαμεριζόμεναι γλῶσσαι ὡσεὶ πυρός, καὶ ἐκάθισεν ἐφ’ ἕνα …
- 2:4… πνεύματος ἁγίου, καὶ ἤρξαντο λαλεῖν ἑτέραις γλώσσαις καθὼς τὸ πνεῦμα ἐδίδου ἀποφθέγγεσθαι αὐτοῖς.
- 2:11… Ἄραβες, ἀκούομεν λαλούντων αὐτῶν ταῖς ἡμετέραις γλώσσαις τὰ μεγαλεῖα τοῦ θεοῦ.
- 2:26… ἡ καρδία μου καὶ ἠγαλλιάσατο ἡ γλῶσσά μου, ἔτι δὲ καὶ ἡ σάρξ …
- 10:46ἤκουον γὰρ αὐτῶν λαλούντων γλώσσαις καὶ μεγαλυνόντων τὸν θεόν. τότε ἀπεκρίθη …
- 19:6… τὸ ἅγιον ἐπ’ αὐτούς, ἐλάλουν τε γλώσσαις καὶ ἐπροφήτευον.
Romains
2- 3:13τάφος ἀνεῳγμένος ὁ λάρυγξ αὐτῶν, ταῖς γλώσσαις αὐτῶν ἐδολιοῦσαν, ἰὸς ἀσπίδων ὑπὸ τὰ …
- 14:11… ἐμοὶ κάμψει πᾶν γόνυ, καὶ πᾶσα γλῶσσα ἐξομολογήσεται τῷ θεῷ.
1 Corinthiens
21- 12:10… προφητεία, 1ἄλλῳ διακρίσεις πνευμάτων, ἑτέρῳ γένη γλωσσῶν, 2ἄλλῳ ἑρμηνεία γλωσσῶν·
- 12:10… πνευμάτων, ἑτέρῳ γένη γλωσσῶν, 2ἄλλῳ ἑρμηνεία γλωσσῶν·
- 12:28… ἔπειτα χαρίσματα ἰαμάτων, ἀντιλήμψεις, κυβερνήσεις, γένη γλωσσῶν.
- 12:30… πάντες χαρίσματα ἔχουσιν ἰαμάτων; μὴ πάντες γλώσσαις λαλοῦσιν; μὴ πάντες διερμηνεύουσιν;
- 13:1Ἐὰν ταῖς γλώσσαις τῶν ἀνθρώπων λαλῶ καὶ τῶν ἀγγέλων, …
- 13:8… πίπτει. εἴτε δὲ προφητεῖαι, καταργηθήσονται· εἴτε γλῶσσαι, παύσονται· εἴτε γνῶσις, καταργηθήσεται.
- 14:2ὁ γὰρ λαλῶν γλώσσῃ οὐκ ἀνθρώποις λαλεῖ ἀλλὰ θεῷ, οὐδεὶς …
- 14:4ὁ λαλῶν γλώσσῃ ἑαυτὸν οἰκοδομεῖ· ὁ δὲ προφητεύων ἐκκλησίαν …
- 14:5θέλω δὲ πάντας ὑμᾶς λαλεῖν γλώσσαις, μᾶλλον δὲ ἵνα προφητεύητε· μείζων δὲ …
- 14:5… δὲ ὁ προφητεύων ἢ ὁ λαλῶν γλώσσαις, ἐκτὸς εἰ μὴ διερμηνεύῃ, ἵνα ἡ …
- 14:6… δέ, ἀδελφοί, ἐὰν ἔλθω πρὸς ὑμᾶς γλώσσαις λαλῶν, τί ὑμᾶς ὠφελήσω, ἐὰν μὴ …
- 14:9οὕτως καὶ ὑμεῖς διὰ τῆς γλώσσης ἐὰν μὴ εὔσημον λόγον δῶτε, πῶς …
- 14:13Διὸ ὁ λαλῶν γλώσσῃ προσευχέσθω ἵνα διερμηνεύῃ.
- 14:14ἐὰν γὰρ προσεύχωμαι γλώσσῃ, τὸ πνεῦμά μου προσεύχεται, ὁ δὲ …
- 14:18εὐχαριστῶ τῷ θεῷ, πάντων ὑμῶν μᾶλλον γλώσσαις λαλῶ·
- 14:19… ἄλλους κατηχήσω, ἢ μυρίους λόγους ἐν γλώσσῃ.
- 14:22ὥστε αἱ γλῶσσαι εἰς σημεῖόν εἰσιν οὐ τοῖς πιστεύουσιν …