γλῶσσα

Nom · glôssa (glôssa)

Notice Bailly

Lexique du grec ancien

γλῶσσα, att. γλῶττα, ης (ἡ) litt. pointe, d’où :
I langue, particul. :
1 langue des hommes et des animaux, Hom. (Il. 1, 249, etc.) ; etc. ; γλώσσας τάμνειν, ἐν πυρὶ βάλλειν, Od. 3, 332, 341, couper, jeter dans le feu les langues des victimes (à la fin du repas) ||
2 langue, organe de la parole ; γλώσσης χάριν, Hés. O. 707 ; Eschl. Ch. 266, pour parler ; γλώσσῃ θρασύς, Soph. Aj. 1142, d’une parole hardie ; πᾶσαν ἵης γλῶσσαν ὡς, Soph. El. 596, tu cries partout que, etc. (litt. tu lances toute la langue ; cf. ci-dessous γλῶσσαν ἱέναι) ; ὅ τι κεν ἐπὶ γλῶσσαν ἔλθῃ εἰπεῖν, Luc. Qu. hist. 32, dire ce qui vient sur la langue ; τὴν γλῶσσαν ἐγκλῄσας ἔχει, Soph. Ant. 180, litt. il tient la langue enfermée, c. à d. il empêche de parler ; au plur. ἐν κερτομίοις γλώσσαις, Soph. Ant. 962, avec des paroles impies ; ἀπὸ γλώσσης, par le libre usage de la parole, c. à d. franchement, Thgn. 63 ; Pd. O. 6, 13 ; ou en parole, p. opp. à « par écrit » Hdt. 1, 123 ; Thc. 7, 10 ; ou d’après les paroles, p. opp. à « d’après les actes » : δίκας οὐκ ἀπὸ γλώσσης θεοὶ κλύοντες, Eschl. Ag. 813, les dieux qui jugent non sur les paroles (mais sur les actes) ; cf. οὐ τὴν γλῶσσαν ἀλλὰ τὴν γνώμην ἐξετάζειν, Luc. Laps. 18, rechercher non les paroles, mais les pensées ; ἡ γλῶσσ’ ὀμώμοχ’, ἡ δὲ φρὴν ἀνώμοτος, Eur. Hipp. 612, la langue a juré, mais non le cœur ; ἐν ὄμμασιν δεδορκὼς κοὐ κατὰ γλῶσσαν κλύων, Soph. Tr. 747, j’ai vu de mes yeux et je ne parle pas par ouï dire ; p. ext. en parl. d’une personne, une langue, c. à d. un habile orateur (cf. franç. une bonne, une mauvaise langue), en parl. de Périclès, Crat. Arstd. Or. 45 ; cf. Æschr. (Ath. 335d) ; Ar. fr. 719 ||
3 langue, langage, idiome, Il. 2, 804 ; 4, 438 ; Od. 19, 175 ; Hh. Ven. 113 ; γλῶσσαν ἱέναι, Hdt. 1, 57 ; 9, 16 ; Thc. 3, 112, parler une langue ; γλῶσσαν νομίζειν, Hdt. 1, 142 ; 4, 183 ; γλώσσῃ χρῆσθαι, Hdt. 4, 109, employer une langue, un idiome ; fig. langue d’un peuple pour le peuple lui-même, Spt. Judith 3, 8 ; Esaï. 66, 8 ; Dan. 3, 4 ; particul. p. opp. à la langue usuelle, langue ou locution archaïque, ou langue ou locution provinciale, Arstt. Rhet. 1, 2, 17 ; 3, 3, 2 ; Poet. 21, 6 ; κατὰ γλῶσσαν γράφειν, Luc. Lex. 25, employer dans son style des expressions surannées ou provinciales ||
II p. anal.
1 languette d’un instrument à vent (flûte, etc.), Eschn. 86, 29 ; Arstt. H.A. 6, 10, 9, etc. ||
2 langue de soulier, Plat. com. (Ath. 677a) ||
3 langue de feu, NT. ||
4 langue de terre (cf. ταινία), App. 1, 476, 50 Schweigh. ||
5 lingot d’or, Spt. Jos. 7, 21.
Étym. indo-europ. *glōgh-s, pointe ; cf. γλώξ, γλωχίς.

Sens général, à vérifier dans le contexte biblique.

Bailly 2020 · CC BY-NC-NDSource ↗

209 occurrences

  1. Marc

    3
  2. 7:33… ὦτα αὐτοῦ καὶ πτύσας ἥψατο τῆς γλώσσης αὐτοῦ,
  3. 7:35… ἀκοαί, καὶ ἐλύθη ὁ δεσμὸς τῆς γλώσσης αὐτοῦ, καὶ ἐλάλει ὀρθῶς·
  4. 16:17… ἐν τῷ ὀνόματί μου δαιμόνια ἐκβαλοῦσιν, γλώσσαις λαλήσουσιν καιναῖς,
  5. Luc

    2
  6. 1:64… τὸ στόμα αὐτοῦ παραχρῆμα καὶ ἡ γλῶσσα αὐτοῦ, καὶ ἐλάλει εὐλογῶν τὸν θεόν.
  7. 16:24… δακτύλου αὐτοῦ ὕδατος καὶ καταψύξῃ τὴν γλῶσσάν μου, ὅτι ὀδυνῶμαι ἐν τῇ φλογὶ …
  8. Actes

    6
  9. 2:3καὶ ὤφθησαν αὐτοῖς διαμεριζόμεναι γλῶσσαι ὡσεὶ πυρός, καὶ ἐκάθισεν ἐφ’ ἕνα …
  10. 2:4… πνεύματος ἁγίου, καὶ ἤρξαντο λαλεῖν ἑτέραις γλώσσαις καθὼς τὸ πνεῦμα ἐδίδου ἀποφθέγγεσθαι αὐτοῖς.
  11. 2:11… Ἄραβες, ἀκούομεν λαλούντων αὐτῶν ταῖς ἡμετέραις γλώσσαις τὰ μεγαλεῖα τοῦ θεοῦ.
  12. 2:26… ἡ καρδία μου καὶ ἠγαλλιάσατο ἡ γλῶσσά μου, ἔτι δὲ καὶ ἡ σάρξ …
  13. 10:46ἤκουον γὰρ αὐτῶν λαλούντων γλώσσαις καὶ μεγαλυνόντων τὸν θεόν. τότε ἀπεκρίθη …
  14. 19:6… τὸ ἅγιον ἐπ’ αὐτούς, ἐλάλουν τε γλώσσαις καὶ ἐπροφήτευον.
  15. Romains

    2
  16. 3:13τάφος ἀνεῳγμένος ὁ λάρυγξ αὐτῶν, ταῖς γλώσσαις αὐτῶν ἐδολιοῦσαν, ἰὸς ἀσπίδων ὑπὸ τὰ …
  17. 14:11… ἐμοὶ κάμψει πᾶν γόνυ, καὶ πᾶσα γλῶσσα ἐξομολογήσεται τῷ θεῷ.
  18. 1 Corinthiens

    21
  19. 12:10… προφητεία, 1ἄλλῳ διακρίσεις πνευμάτων, ἑτέρῳ γένη γλωσσῶν, 2ἄλλῳ ἑρμηνεία γλωσσῶν·
  20. 12:10… πνευμάτων, ἑτέρῳ γένη γλωσσῶν, 2ἄλλῳ ἑρμηνεία γλωσσῶν·
  21. 12:28… ἔπειτα χαρίσματα ἰαμάτων, ἀντιλήμψεις, κυβερνήσεις, γένη γλωσσῶν.
  22. 12:30… πάντες χαρίσματα ἔχουσιν ἰαμάτων; μὴ πάντες γλώσσαις λαλοῦσιν; μὴ πάντες διερμηνεύουσιν;
  23. 13:1Ἐὰν ταῖς γλώσσαις τῶν ἀνθρώπων λαλῶ καὶ τῶν ἀγγέλων, …
  24. 13:8… πίπτει. εἴτε δὲ προφητεῖαι, καταργηθήσονται· εἴτε γλῶσσαι, παύσονται· εἴτε γνῶσις, καταργηθήσεται.
  25. 14:2ὁ γὰρ λαλῶν γλώσσῃ οὐκ ἀνθρώποις λαλεῖ ἀλλὰ θεῷ, οὐδεὶς …
  26. 14:4ὁ λαλῶν γλώσσῃ ἑαυτὸν οἰκοδομεῖ· ὁ δὲ προφητεύων ἐκκλησίαν …
  27. 14:5θέλω δὲ πάντας ὑμᾶς λαλεῖν γλώσσαις, μᾶλλον δὲ ἵνα προφητεύητε· μείζων δὲ …
  28. 14:5… δὲ ὁ προφητεύων ἢ ὁ λαλῶν γλώσσαις, ἐκτὸς εἰ μὴ διερμηνεύῃ, ἵνα ἡ …
  29. 14:6… δέ, ἀδελφοί, ἐὰν ἔλθω πρὸς ὑμᾶς γλώσσαις λαλῶν, τί ὑμᾶς ὠφελήσω, ἐὰν μὴ …
  30. 14:9οὕτως καὶ ὑμεῖς διὰ τῆς γλώσσης ἐὰν μὴ εὔσημον λόγον δῶτε, πῶς …
  31. 14:13Διὸ ὁ λαλῶν γλώσσῃ προσευχέσθω ἵνα διερμηνεύῃ.
  32. 14:14ἐὰν γὰρ προσεύχωμαι γλώσσῃ, τὸ πνεῦμά μου προσεύχεται, ὁ δὲ …
  33. 14:18εὐχαριστῶ τῷ θεῷ, πάντων ὑμῶν μᾶλλον γλώσσαις λαλῶ·
  34. 14:19… ἄλλους κατηχήσω, ἢ μυρίους λόγους ἐν γλώσσῃ.
  35. 14:22ὥστε αἱ γλῶσσαι εἰς σημεῖόν εἰσιν οὐ τοῖς πιστεύουσιν …