θαυμάζω
Verbe · thavmazô (taumadzô)
Notice Bailly
Lexique du grec ancien
θαυμάζω (f.
-άσομαι, rar.
-άσω, ao.
ἐθαύμασα, pf.
τεθαύμακα ; pass.
ao. ἐθαυμάσθην, pf. τεθαύμασμαι)
I act. s’étonner, voir avec étonnement ou admiration, admirer, vénérer, honorer :
1 abs. Il. 24, 394 ; Hdt. 1, 68, etc. ||
2 avec
un seul rég. : acc. de pers. ou de ch. :
τινά, Il.
5, 601. ; Eschl. Ag. 853 ; Soph. Aj. 1072, etc. ; qqn : τι,
Il. 13, 11 ;
Od. 4, 655 ;
16, 203 ; Hdt.
3, 80 ; Eschl.
Sept. 772 ;
Soph. Aj.
1093 ; Eur.
El. 519, qqe
ch. ; μηδὲν θαυμάζειν, Plut. M. 44b, ne s’étonner de rien
(cf. lat. nil
admirari) ; avec un gén. de pers.
θ. τῶν ἐθελόντων, Isocr. Archid. 93, admirer ceux qui veulent, etc. ; avec un gén. de
chose : θαυμ. τινός,
Isocr. 137d, ou un dat. θαυμ. τινί,
Thc. 4, 85 ;
7, 63 ; s’étonner de qqe ch., admirer
qqe ch. ||
3 avec
double rég. : τινὰ ἐπί τινι,
Xén. Mem.
1, 4, 2 ; Plat.
Theæt. 161c ; τινὰ περί τινος, Plat.
Tim. 80c ; τινὰ διά τι, Isocr.
52c ;
τινὰ ἀπό τινος, Plut. Rom. 7, qqn au sujet de qqe ch., par suite de qqe ch. ;
particul. avec un acc. de chose et un gén. de
pers. ou inversement : τί
τινος, Soph. Ph. 1362 ; Plat. Theæt. 161b, etc. ; τινά τινος,
Thc. 6, 36,
etc. admirer qqn pour qqe ch. ;
avec un double gén. de pers. et de
chose : τινὸς τῆς διανοίας,
Lys. 100, 16,
admirer l’intelligence ou la pensée de
qqn ; avec un gén. de pers. accompagné d’un
part. : θαυμάζω τῶν ταύτην τὴν
γνώμην ἐχόντων, Isocr. 27b, j’admire ceux qui
ont une pareille opinion ; cf.
Plat. Prot.
329b,
etc. ; avec un gén. de
pers. suivi d’une conj. : τινὸς
ὅτι, Isocr. 41a ; τινὸς εἰ, Xén. Hell. 2, 3, 52 ;
Isocr. 76b, s’étonner que qqn,
etc. ; avec une prop.
inf. Eur. Med. 268 ; avec une prop. précédée d’une des conj. :
εἰ, Hdt.
1, 155 ; Soph.
O.C. 1140 ;
Plat. Rsp.
348e,
Phæd. 95a ; ὅτι, Plat. Rsp. 489a, Theæt. 142a ; ὡς, Od. 19, 229 ; Thc. 1, 90 ; Xén. Cyr. 1, 4, 20, s’étonner
que ; avec un relat. θαύμαζ’ Ἀχιλῆα, ὅσσος ἔην οἷός
τε, Il. 24,
629, il admirait combien Achille était grand et quel il
était ; Τηλέμαχον θαύμαζον, ὃ θαρσαλέως ἀγόρευεν, Od.
1, 382, etc.
ils admiraient que Télémaque parlât si hardiment ; θαυμάζειν ὅστις, etc.
Thc. 3, 38 ;
τί, etc.
Xén. Hell.
2, 3, 17 (cf.
Xén. Cyr.
1, 4, 18) se demander ou voir avec étonnement qui, etc. ; ce que, etc.
||
II au
pass.
1 être un objet
d’étonnement, Hdt. 4,
28 ; θαυμάζεται μὴ παρών,
Soph. O.R.
289, je m’étonne qu’il ne soit pas
présent ||
2 être un objet
d’admiration, Hdt. 3,
82 ; être honoré, Thc. 1, 38 ||
E Act. impf. poét. θαύμαζον,
Od. 1, 382.
Impf. itér. θαυμάζεσκον, Od.
19, 229 ; Thcr.
Idyl. 25, 186.
Fut. épq. θαυμάσσομαι, Il.
18, 467. Fut. pass.
au sens moy. 3 pl. θαυμασθήσονται,
NT. Apoc.
17, 8. — Les formes
ion. sont en θωυμ- ou θωμ- ; impf. ἐθώμαζον ou ἐθωύμαζον, Hdt. 1, 68, etc. ; ao. ἐθώμασα ou ἐθωύμασα, Hdt. 9, 16, etc.
Étym.
θαῦμα.
Sens général, à vérifier dans le contexte biblique.
Bailly 2020 · CC BY-NC-NDSource ↗
99 occurrences
Matthieu
7- 8:10ἀκούσας δὲ ὁ Ἰησοῦς ἐθαύμασεν καὶ εἶπεν τοῖς ἀκολουθοῦσιν· Ἀμὴν λέγω …
- 8:27οἱ δὲ ἄνθρωποι ἐθαύμασαν λέγοντες· Ποταπός ἐστιν οὗτος ὅτι καὶ …
- 9:33… τοῦ δαιμονίου ἐλάλησεν ὁ κωφός. καὶ ἐθαύμασαν οἱ ὄχλοι λέγοντες· Οὐδέποτε ἐφάνη οὕτως …
- 15:31ὥστε τὸν ὄχλον θαυμάσαι βλέποντας κωφοὺς λαλοῦντας κυλλοὺς ὑγιεῖς καὶ …
- 21:20καὶ ἰδόντες οἱ μαθηταὶ ἐθαύμασαν λέγοντες· Πῶς παραχρῆμα ἐξηράνθη ἡ συκῆ;
- 22:22καὶ ἀκούσαντες ἐθαύμασαν, καὶ ἀφέντες αὐτὸν ἀπῆλθαν.
- 27:14… αὐτῷ πρὸς οὐδὲ ἓν ῥῆμα, ὥστε θαυμάζειν τὸν ἡγεμόνα λίαν.
Marc
4- 5:20… ἐποίησεν αὐτῷ ὁ Ἰησοῦς, καὶ πάντες ἐθαύμαζον.
- 6:6καὶ ἐθαύμαζεν διὰ τὴν ἀπιστίαν αὐτῶν. Καὶ περιῆγεν …
- 15:5… δὲ Ἰησοῦς οὐκέτι οὐδὲν ἀπεκρίθη, ὥστε θαυμάζειν τὸν Πιλᾶτον.
- 15:44ὁ δὲ Πιλᾶτος ἐθαύμασεν εἰ ἤδη τέθνηκεν, καὶ προσκαλεσάμενος τὸν …
Luc
13- 1:21… ὁ λαὸς προσδοκῶν τὸν Ζαχαρίαν, καὶ ἐθαύμαζον ἐν τῷ χρονίζειν ἐν τῷ ναῷ …
- 1:63… λέγων· Ἰωάννης ἐστὶν ὄνομα αὐτοῦ. καὶ ἐθαύμασαν πάντες.
- 2:18καὶ πάντες οἱ ἀκούσαντες ἐθαύμασαν περὶ τῶν λαληθέντων ὑπὸ τῶν ποιμένων …
- 2:33… ὁ πατὴρ αὐτοῦ καὶ ἡ μήτηρ θαυμάζοντες ἐπὶ τοῖς λαλουμένοις περὶ αὐτοῦ.
- 4:22καὶ πάντες ἐμαρτύρουν αὐτῷ καὶ ἐθαύμαζον ἐπὶ τοῖς λόγοις τῆς χάριτος τοῖς …
- 7:9ἀκούσας δὲ ταῦτα ὁ Ἰησοῦς ἐθαύμασεν αὐτόν, καὶ στραφεὶς τῷ ἀκολουθοῦντι αὐτῷ …
- 8:25… Ποῦ ἡ πίστις ὑμῶν; φοβηθέντες δὲ ἐθαύμασαν, λέγοντες πρὸς ἀλλήλους· Τίς ἄρα οὗτός …
- 9:43… τῇ μεγαλειότητι τοῦ θεοῦ. Πάντων δὲ θαυμαζόντων ἐπὶ πᾶσιν οἷς ἐποίει εἶπεν πρὸς …
- 11:14… δαιμονίου ἐξελθόντος ἐλάλησεν ὁ κωφός. καὶ ἐθαύμασαν οἱ ὄχλοι·
- 11:38ὁ δὲ Φαρισαῖος ἰδὼν ἐθαύμασεν ὅτι οὐ πρῶτον ἐβαπτίσθη πρὸ τοῦ …
- 20:26… τοῦ ῥήματος ἐναντίον τοῦ λαοῦ, καὶ θαυμάσαντες ἐπὶ τῇ ἀποκρίσει αὐτοῦ ἐσίγησαν.
- 24:12… ὀθόνια μόνα· καὶ ἀπῆλθεν πρὸς αὑτὸν θαυμάζων τὸ γεγονός.
- 24:41… ἀπιστούντων αὐτῶν ἀπὸ τῆς χαρᾶς καὶ θαυμαζόντων εἶπεν αὐτοῖς· Ἔχετέ τι βρώσιμον ἐνθάδε;
Jean
6- 3:7μὴ θαυμάσῃς ὅτι εἶπόν σοι Δεῖ ὑμᾶς γεννηθῆναι …
- 4:27… τούτῳ ἦλθαν οἱ μαθηταὶ αὐτοῦ, καὶ ἐθαύμαζον ὅτι μετὰ γυναικὸς ἐλάλει· οὐδεὶς μέντοι …
- 5:20… τούτων δείξει αὐτῷ ἔργα, ἵνα ὑμεῖς θαυμάζητε.
- 5:28μὴ θαυμάζετε τοῦτο, ὅτι ἔρχεται ὥρα ἐν ᾗ …
- 7:15 ἐθαύμαζον οὖν οἱ Ἰουδαῖοι λέγοντες· Πῶς οὗτος …
- 7:21… αὐτοῖς· Ἓν ἔργον ἐποίησα καὶ πάντες θαυμάζετε.