λογίζομαι
Verbe · logizomé (logidzomaï)
Notice Bailly
Lexique du grec ancien
λογίζομαι (f.
ίσομαι, att.
ιοῦμαι, ao.
ἐλογισάμην, pf.
λελόγισμαι ; au sens
pass. ao. ἐλογίσθην, pf. λελόγισμαι)
A dép.
I calculer, d’où :
1 calculer, compter
(avec idée de nombre) acc. Hdt. 2, 16 ; Att. ; ψήφοισι, Hdt. 2, 36, compter avec des cailloux ; ἀπὸ χειρός, Ar. Vesp. 656, compter avec
ses doigts ; τοὺς τόκους, Ar. Nub. 20, calculer les intérêts ; avec
une prop. inf. : λ. μύρια
εἶναι (τὰ ἔτεα) Hdt. 2, 145, calculer qu’il
y a dix mille ans ; τὰς βλάϐας, ἃς ἐλογίζετο
αὑτῷ γεγενῆσθαι, Dém. 572, 1, les dommages qu’il estimait lui être
survenus ||
2 faire entrer dans un
compte, compter au nombre de : τὸν Πᾶνα τῶν
ὀκτὼ θεῶν λ. εἶναι, Hdt.
2, 46, compter Pan au nombre des huit
dieux ||
3 porter en compte :
δώδεκα μνᾶς, Ar.
Pl. 381,
porter douze mines en compte ; τινί τι,
Lys. 908, 2 ;
909, 5, mettre qqe ch. au compte de qqn,
imputer ou attribuer qqe ch. à qqn
||
II fig.
1 (sans
idée de nombre) calculer en soi-même, réfléchir :
τι, Hdt.
7, 8 ; Thc.
1, 76, etc. ; Soph. O.R. 460, etc. ; περί τινος,
Hdt. 2, 22 ;
Xén. Mem.
4, 3, 11, etc. à qqe ch. ; πρὸς ἑαυτὸν ὅτι And.
8, 4, ou
simpl. λ. ὅτι ou ὡς, Xén. Hell. 2, 4, 28 ; 6, 4, 6,
calculer ou réfléchir que ; avec une prop. au part.
Σμέρδιν οὐκ ἔτι ἐόντα λ. Hdt. 3, 65, considérer que
Smerdis n’est plus ||
2 calculer, s’attendre
à : δύο ἢ καὶ πλέους ἡμέρας λ.
Soph. Tr.
944, compter sur deux jours ou même plus ; avec un inf.
λογιζόμενοι ἥξειν ἅμα ἡλίῳ δύνοντι,
Xén. An.
2, 2, 13, comptant arriver au coucher du
soleil (cf. Hdt.
7, 176 ; 8,
136 ; Eur. Or. 555) ||
3 conclure par un
raisonnement, inférer : ἔκ τινος
ὅτι, Xén. Hell. 6, 1, 5,
ou avec une prop.
inf. Xén. Ages. 7, 3 ; Plat. Gorg. 524b, conjecturer d’après
qqe ch. ou conclure de qqe ch. que,
etc. ||
B pass. (à l’ao. et au pf.,
rar. au part.
prés. Hdt. 3,
95) χρήματα εἰς ἀργύριον
λογισθέντα, Xén. Cyr. 3, 1, 33, somme
comptée en argent ; ὁπλῖται ἐλογίσθησαν οὐκ
ἐλάττους δισμυρίων, Xén.
Hell. 6, 1,
19, on compta que les hoplites n’étaient pas moins de 20 000
(cf. Plat.
Tim. 34a, Phædr. 246c) ;
subst. τὸ λελογισμένον, Luc.
Nigr. 1, le
raisonnement ||
E Fut. réc. λογίσομαι,
Nicéph. 7, 1
W. ; fut. pass. réc. λογισθήσομαι, Nicéph.
7, 22 W. ; pf.
λελόγισμαι, act. Lys. 32, 24 ; Dém. 28, 12 ; Luc. Abd. 27 ; pass. Eur. I.A. 922 ; Plat. Phædr. 246.
Étym.
λόγος.
Sens général, à vérifier dans le contexte biblique.
Bailly 2020 · CC BY-NC-NDSource ↗
158 occurrences
Luc
1- 22:37… ἐν ἐμοί, τό· Καὶ μετὰ ἀνόμων ἐλογίσθη· καὶ γὰρ τὸ περὶ ἐμοῦ τέλος …
Jean
1- 11:50οὐδὲ λογίζεσθε ὅτι συμφέρει ὑμῖν ἵνα εἷς ἄνθρωπος …
Actes
1- 19:27… μεγάλης θεᾶς Ἀρτέμιδος ἱερὸν εἰς οὐθὲν λογισθῆναι, μέλλειν τε καὶ καθαιρεῖσθαι τῆς μεγαλειότητος …
Romains
19- 2:3 λογίζῃ δὲ τοῦτο, ὦ ἄνθρωπε ὁ κρίνων …
- 2:26… οὐχ ἡ ἀκροβυστία αὐτοῦ εἰς περιτομὴν λογισθήσεται;
- 3:28 λογιζόμεθα γὰρ δικαιοῦσθαι πίστει ἄνθρωπον χωρὶς ἔργων …
- 4:3… Ἐπίστευσεν δὲ Ἀβραὰμ τῷ θεῷ καὶ ἐλογίσθη αὐτῷ εἰς δικαιοσύνην.
- 4:4τῷ δὲ ἐργαζομένῳ ὁ μισθὸς οὐ λογίζεται κατὰ χάριν ἀλλὰ κατὰ ὀφείλημα·
- 4:5… δὲ ἐπὶ τὸν δικαιοῦντα τὸν ἀσεβῆ, λογίζεται ἡ πίστις αὐτοῦ εἰς δικαιοσύνην,
- 4:6… μακαρισμὸν τοῦ ἀνθρώπου ᾧ ὁ θεὸς λογίζεται δικαιοσύνην χωρὶς ἔργων·
- 4:8μακάριος ἀνὴρ οὗ οὐ μὴ λογίσηται κύριος ἁμαρτίαν.
- 4:9… καὶ ἐπὶ τὴν ἀκροβυστίαν; λέγομεν γάρ· Ἐλογίσθη τῷ Ἀβραὰμ ἡ πίστις εἰς δικαιοσύνην.
- 4:10πῶς οὖν ἐλογίσθη; ἐν περιτομῇ ὄντι ἢ ἐν ἀκροβυστίᾳ; …
- 4:11… τῶν πιστευόντων δι’ ἀκροβυστίας, εἰς τὸ λογισθῆναι αὐτοῖς τὴν δικαιοσύνην,
- 4:22διὸ ἐλογίσθη αὐτῷ εἰς δικαιοσύνην.
- 4:23… ἐγράφη δὲ δι’ αὐτὸν μόνον ὅτι ἐλογίσθη αὐτῷ,
- 4:24ἀλλὰ καὶ δι’ ἡμᾶς οἷς μέλλει λογίζεσθαι, τοῖς πιστεύουσιν ἐπὶ τὸν ἐγείραντα Ἰησοῦν …
- 6:11οὕτως καὶ ὑμεῖς λογίζεσθε ἑαυτοὺς εἶναι νεκροὺς μὲν τῇ ἁμαρτίᾳ …
- 8:18 Λογίζομαι γὰρ ὅτι οὐκ ἄξια τὰ παθήματα …
- 8:36… Ἕνεκεν σοῦ θανατούμεθα ὅλην τὴν ἡμέραν, ἐλογίσθημεν ὡς πρόβατα σφαγῆς.
- 9:8… θεοῦ, ἀλλὰ τὰ τέκνα τῆς ἐπαγγελίας λογίζεται εἰς σπέρμα·
- 14:14… κοινὸν δι’ ἑαυτοῦ· εἰ μὴ τῷ λογιζομένῳ τι κοινὸν εἶναι, ἐκείνῳ κοινόν.
1 Corinthiens
3- 4:1Οὕτως ἡμᾶς λογιζέσθω ἄνθρωπος ὡς ὑπηρέτας Χριστοῦ καὶ οἰκονόμους …
- 13:5… ζητεῖ τὰ ἑαυτῆς, οὐ παροξύνεται, οὐ λογίζεται τὸ κακόν,
- 13:11… ἐλάλουν ὡς νήπιος, ἐφρόνουν ὡς νήπιος, ἐλογιζόμην ὡς νήπιος· ὅτε γέγονα ἀνήρ, κατήργηκα …
2 Corinthiens
8- 3:5οὐχ ὅτι ἀφ’ ἑαυτῶν ἱκανοί ἐσμεν λογίσασθαί τι ὡς ἐξ αὑτῶν, ἀλλ’ ἡ …
- 5:19… ἐν Χριστῷ κόσμον καταλλάσσων ἑαυτῷ, μὴ λογιζόμενος αὐτοῖς τὰ παραπτώματα αὐτῶν, καὶ θέμενος …
- 10:2… μὴ παρὼν θαρρῆσαι τῇ πεποιθήσει ᾗ λογίζομαι τολμῆσαι ἐπί τινας τοὺς λογιζομένους ἡμᾶς …
- 10:2… ᾗ λογίζομαι τολμῆσαι ἐπί τινας τοὺς λογιζομένους ἡμᾶς ὡς κατὰ σάρκα περιπατοῦντας.
- 10:7… τις πέποιθεν ἑαυτῷ Χριστοῦ εἶναι, τοῦτο λογιζέσθω πάλιν ἐφ’ ἑαυτοῦ ὅτι καθὼς αὐτὸς …