φόβος
Nom · fovos (fobos)
Notice Bailly
Lexique du grec ancien
φόϐος, ου
(ὁ)
I act. action de faire fuir en effarouchant,
d’où action de chasser, d’effaroucher,
d’effrayer, ou objet d’épouvante,
épouvantail, Hés. Sc. 144 ; au plur. οἱ φόϐοι, objets
excitant la crainte, Xén. An. 4, 1, 23, etc. ; Plat. 2 Alc. 142a, etc. ; Hld. 2, 78 ; au sens de spectre, fantôme, Soph. O.C. 1652 ; particul. action de
mettre en fuite, Il. 17, 42 ||
II pass. le fait d’être effarouché, d’où le fait d’être mis en fuite par la crainte,
d’où :
1 fuite, Il. 11, 71 ; Od. 24, 57 ; φόϐου ἄρχεσθαι, Il.
17, 597, commencer à prendre la fuite ;
Hdt. 9, 69 ;
p. opp. à ἀλκή,
Il. 13, 48 ;
à ἀλεωρή,
Il. 24, 216 ;
à ἰαχή,
Il. 4, 456 ;
16, 366 ||
2 postér. crainte, Plat.
Prot. 358d ; particul. crainte soudaine, frayeur, effroi,
différ. de δέος, crainte réfléchie ; p. opp.
à θάρσος, Eschl. Sept. 252, Suppl. 493 ; Plat. Tim. 69d, etc. ; à τόλμη, Plut. M. 165c ; à ἐλπίς, Plut. Per. 15, etc. ; postér. crainte, en gén. au sens
de δέος, Hdt. 4, 115 ; Plut. Mar. 45, etc. ; joint à δεῖμα, Thc. 7, 80 ; Plut. M. 1104b ; distinct de δεῖμα,
Eur. Hel.
312 ; de
εὐλάϐεια, Plut.
M. 449d, etc. ; au plur. joint à
ἀθυμίαι, Plut.
M. 129b ; à φροντίδες, Plut. M. 101c, etc. ; φόϐον ποιεῖν,
Il. 12, 432 ;
τεύχειν, Il.
15, 327 ; ἱέναι, Eschl. Pr. 1092 ; ποιεῖν, Xén. An. 1, 8, 18, exciter la
crainte ; φόϐον ἐπιϐάλλειν, Il. 6, 291 ; ἐμϐάλλειν, Xén. Cyr. 8, 7, 18 ;
ἐπιτιθέναι, Xén.
An. 4, 1, 17 ;
ἐντιθέναι, Xén.
An. 5, 4, 1 ;
προσάγειν, Plat.
Theæt. 173e, jeter la crainte
dans l’esprit de qqn ; φόϐον παρέχειν,
Eur. Hec.
1113 ; παρασκευάζειν, Xén.
Cyr. 4, 5, 48,
causer de la crainte ; ἐς φόϐον φέρειν,
Soph. O.R.
991, jeter dans la crainte ;
φόϐος ἔλλαϐε πάντας, Il. 11, 402, la frayeur
s’était emparée de tous ; φόϐος ὑπῆλθέ
τινα, Soph. Ph. 1231, la crainte
envahit qqn ; φόϐος ἐμπίπτει τινί,
Hdt. 8, 73 ;
ou ἐπί τινα,
Xén. An.
2, 2, 19, etc.
la crainte s’abat sur qqn ; ἐν φόϐῳ
εἶναι, Plat. Conv. 221a, être en crainte ; εἰς φόϐον
ἔρχεσθαι, Plat. Leg. 635c ; ou καταστῆναι, Thc.
2, 81, entrer en crainte ; φόϐον ἔχειν, Hdt.
8, 12, avoir de la crainte ;
φόϐον λαμϐάνειν, Xén. Hier. 11, 13, concevoir de la crainte, prendre peur ;
φόϐους δεδοικέναι, Eur. Suppl. 225 ; φόϐον et φόϐους φοϐεῖσθαι,
Plat. Prot.
360b,
éprouver de la crainte, être effrayé ; φόϐος
ἔχει τινά, Eschl. Ag. 1216, la crainte
possède qqn ; φ. ἔχει μοι φρένας,
Eschl. Suppl.
1374, la crainte possède mon esprit ;
φόϐον λύειν, Eschl. Sept. 252, détruire la crainte ; φόϐου
ἐκλύεσθαί τινα, Eschl. Sept. 252, etc. délivrer qqn de la crainte ; τὸν φόϐον ἔξω βάλλειν, NT.
1 Joh. 4, 18,
ou ἀπελαύνειν,
Xén. Cyr.
4, 2, 10, chasser ou bannir la crainte ; ἀποτρέπεσθαι τὸν ἐφεστῶτα φ. Pol. 35, 3, 9, détourner la
terreur (de la guerre) qui est imminente ; φόϐου
ἔξωθεν εἶναι, Eur. El. 901, être hors de
crainte ; φόϐος ἐστί, ou simpl. φόϐος, il est à
craindre, Att. en
gén. Xén. Mem. 2, 1, 25 ;
Plat. Phæd.
101b ;
φόϐῳ, Eschl.
Suppl. 767,
etc. ; Plat.
Phædr. 254e, etc. ; ou φόϐοις, Soph. Aj. 530, par crainte ;
ἐκ φόϐου, Soph.
Aj. 180,
etc. ; διὰ
φόϐου, Eur. Or. 755 ; διὰ φόϐον, Xén. Hier. 1, 38 ; διὰ τὸν φόϐον, Xén.
Cyr. 3, 1,
24 ; Plat. Rsp. 360d, etc. m. sign. ; διὰ φόϐων
γίγνεσθαι, Plat. Leg. 791b, être dans les craintes ; ξὺν
φόϐοισι ἄρχειν, Soph. O.R. 585, ou μετὰ φόϐων ἄρχειν,
Isocr. 20,
gouverner de façon que la crainte environne le trône ; σὺν πολλῷ φόϐῳ ἀποχωρεῖν, Xén. Hell. 4, 5, 1, se retirer avec grande crainte ;
ὑπὸ τοῦ φόϐου προαποθνῄσκειν,
Xén. Cyr.
3, 1, 25, mourir d’avance de peur ;
πρὸς τὸν πρῶτον φόϐον, Thc. 6, 63, dans le premier
effroi ; ἀπὸ τοῦ φόϐου, Pol. 2, 18, 9 ;
μετὰ τὸν φόϐον, Pol. 2, 21, 7, après le
tumulte bruyant de la guerre ; ἀμφὶ φόϐῳ
θανάτου, Eur. Or. 825, dans la crainte
que cause la mort ; avec le gén. de la pers. ou
de la chose que l’on craint, Thc.
3, 54, etc. ;
Xén. An.
1, 2, 18, etc. ; φ. ἀπό τινος, la
crainte provenant de qqn, causée par qqn, Xén. Cyr. 1, 1, 5 ; 3, 3, 53 ;
6, 3, 27 ; Hier. 10, 3, etc. ; φ. παρά τινος,
Luc. Tim.
9 ; φ. πρός
τινος, Soph. El. 783 ; ἔκ τινος, Xén. An. 1, 2, 18, etc. m. sign. ;
φ. πρός τινα, Dém. 204, etc., ou πρός τι, Plut. M. 167e, crainte à l’égard de qqn ou de qqe ch. ; φ. ὑπέρ
τινος, Thc. 7,
41 ; Plut. M. 300, crainte
ou inquiétude pour qqn ; φ. περί τινα, Pol.
5, 110, 7 ; περί
τινι, Isocr. 37 ; περί τινος,
Thc. 4, 88 ;
Plat. Leg.
647b,
etc. crainte à l’égard ou au sujet de qqn ou de
qqe ch. ; φ. βαρϐάρων, Xén. An. 1, 2, 18, crainte éprouvée par les barbares ;
avec l’inf. précédé de l’art.
Xén. An.
3, 1, 18 ; Plat. Rsp. 360d, etc., ou sans article,
Xén. An.
2, 4, 2, etc.
la crainte de, etc. ; suivi de μή, Xén. Cyr. 4, 5, 48 ; Hier.
11, 11 ; de
ὡς μή, Xén.
Hipp. 5, 3 ;
simpl. de ὡς,
Plat. Soph.
268a ;
d’une prop. relat. Eur. Or. 1316 ; de ὅπως μή, Plat. Conv. 193a ; de ὥστε μή, Eur. I.T. 1380 ; avec l’acc. dans la locut. τεθνάναι τῷ φόϐῳ Θηϐαίους καὶ τοὺς Φιλίππου ξένους,
Dém. 366, être
mort de peur sous la main des Thébains et des mercenaires de
Philippe.
Étym.
φέϐομαι.
Sens général, à vérifier dans le contexte biblique.
Bailly 2020 · CC BY-NC-NDSource ↗
240 occurrences
Matthieu
3- 14:26… ὅτι Φάντασμά ἐστιν, καὶ ἀπὸ τοῦ φόβου ἔκραξαν.
- 28:4ἀπὸ δὲ τοῦ φόβου αὐτοῦ ἐσείσθησαν οἱ τηροῦντες καὶ ἐγενήθησαν …
- 28:8… ἀπελθοῦσαι ταχὺ ἀπὸ τοῦ μνημείου μετὰ φόβου καὶ χαρᾶς μεγάλης ἔδραμον ἀπαγγεῖλαι τοῖς …
Marc
1- 4:41καὶ ἐφοβήθησαν φόβον μέγαν, καὶ ἔλεγον πρὸς ἀλλήλους· Τίς …
Luc
7- 1:12καὶ ἐταράχθη Ζαχαρίας ἰδών, καὶ φόβος ἐπέπεσεν ἐπ’ αὐτόν.
- 1:65καὶ ἐγένετο ἐπὶ πάντας φόβος τοὺς περιοικοῦντας αὐτούς, καὶ ἐν ὅλῃ …
- 2:9… δόξα κυρίου περιέλαμψεν αὐτούς, καὶ ἐφοβήθησαν φόβον μέγαν·
- 5:26… καὶ ἐδόξαζον τὸν θεόν, καὶ ἐπλήσθησαν φόβου λέγοντες ὅτι Εἴδομεν παράδοξα σήμερον.
- 7:16ἔλαβεν δὲ φόβος πάντας, καὶ ἐδόξαζον τὸν θεὸν λέγοντες …
- 8:37… τῶν Γερασηνῶν ἀπελθεῖν ἀπ’ αὐτῶν, ὅτι φόβῳ μεγάλῳ συνείχοντο· αὐτὸς δὲ ἐμβὰς εἰς …
- 21:26ἀποψυχόντων ἀνθρώπων ἀπὸ φόβου καὶ προσδοκίας τῶν ἐπερχομένων τῇ οἰκουμένῃ, …
Jean
3- 7:13… παρρησίᾳ ἐλάλει περὶ αὐτοῦ διὰ τὸν φόβον τῶν Ἰουδαίων.
- 19:38… τοῦ Ἰησοῦ κεκρυμμένος δὲ διὰ τὸν φόβον τῶν Ἰουδαίων, ἵνα ἄρῃ τὸ σῶμα …
- 20:19… ὅπου ἦσαν οἱ μαθηταὶ διὰ τὸν φόβον τῶν Ἰουδαίων, ἦλθεν ὁ Ἰησοῦς καὶ …
Actes
5- 2:43Ἐγίνετο δὲ πάσῃ ψυχῇ φόβος, πολλά τε τέρατα καὶ σημεῖα διὰ …
- 5:5… λόγους τούτους πεσὼν ἐξέψυξεν· καὶ ἐγένετο φόβος μέγας ἐπὶ πάντας τοὺς ἀκούοντας.
- 5:11καὶ ἐγένετο φόβος μέγας ἐφ’ ὅλην τὴν ἐκκλησίαν καὶ …
- 9:31… εἶχεν εἰρήνην οἰκοδομουμένη, καὶ πορευομένη τῷ φόβῳ τοῦ κυρίου καὶ τῇ παρακλήσει τοῦ …
- 19:17… τοῖς κατοικοῦσιν τὴν Ἔφεσον, καὶ ἐπέπεσεν φόβος ἐπὶ πάντας αὐτούς, καὶ ἐμεγαλύνετο τὸ …
Romains
5- 3:18οὐκ ἔστιν φόβος θεοῦ ἀπέναντι τῶν ὀφθαλμῶν αὐτῶν.
- 8:15… γὰρ ἐλάβετε πνεῦμα δουλείας πάλιν εἰς φόβον, ἀλλὰ ἐλάβετε πνεῦμα υἱοθεσίας ἐν ᾧ …
- 13:3οἱ γὰρ ἄρχοντες οὐκ εἰσὶν φόβος τῷ ἀγαθῷ ἔργῳ ἀλλὰ τῷ κακῷ. …
- 13:7… τὸ τέλος τὸ τέλος, τῷ τὸν φόβον τὸν φόβον, τῷ τὴν τιμὴν τὴν …
- 13:7… τὸ τέλος, τῷ τὸν φόβον τὸν φόβον, τῷ τὴν τιμὴν τὴν τιμήν.
1 Corinthiens
1- 2:3κἀγὼ ἐν ἀσθενείᾳ καὶ ἐν φόβῳ καὶ ἐν τρόμῳ πολλῷ ἐγενόμην πρὸς …
2 Corinthiens
5- 5:11Εἰδότες οὖν τὸν φόβον τοῦ κυρίου ἀνθρώπους πείθομεν, θεῷ δὲ …
- 7:1… σαρκὸς καὶ πνεύματος, ἐπιτελοῦντες ἁγιωσύνην ἐν φόβῳ θεοῦ.
- 7:5… ἐν παντὶ θλιβόμενοι— ἔξωθεν μάχαι, ἔσωθεν φόβοι—
- 7:11… σπουδήν, ἀλλὰ ἀπολογίαν, ἀλλὰ ἀγανάκτησιν, ἀλλὰ φόβον, ἀλλὰ ἐπιπόθησιν, ἀλλὰ ζῆλον, ἀλλὰ ἐκδίκησιν· …
- 7:15… τὴν πάντων ὑμῶν ὑπακοήν, ὡς μετὰ φόβου καὶ τρόμου ἐδέξασθε αὐτόν.