ἀποδίδωμι

Verbe · apodidômi (apodidômi)

Notice Bailly

Lexique du grec ancien

ἀπο·δίδωμι (impf. ἀπεδίδουν, f. ἀποδώσω, ao. ἀπέδωκα, ao. 2 ἀπέδων, etc.)
I tr. donner à qui de droit, d’où :
1 rendre, restituer : τινί τι, Il. 8, 285, etc. ; Att. (Soph. Ph. 924, etc.) qqe ch. à qqn ; ἀπόδος τὸ σῶμα πατρί, Eur. Or. 1075, rends ton corps ou ta personne à ton père, c. à d. conserve-toi pour ton père ||
2 rapporter, en parl. d’un champ : ἐπὶ διηκόσια ἀποδοῦναι, Hdt. 1, 193, rendre 200 fois (la semence) ||
3 donner en échange : τινὶ ἀμοιϐάς, Eur. Or. 467 ; ἀμοιϐήν τινι, Thém. ; τὴν ὁμοίην τινί, Hdt. 4, 119, rendre la pareille ; en parl. d’une dette : τὸ χρέος, Hdt. 2, 136 ; Ar. Nub. 1227 ; τἀργύριον, Ar. Nub. 1278, payer sa dette ; τὸ μόρσιμον, Pd. N. 7, 44, acquitter sa dette envers la destinée ; χάριν, Isocr. 131b ; τὴν χάριν, Thc. 2, 40 ; χάριτας, Xén. Hell. 6, 5, 38, rendre grâces, témoigner sa reconnaissance ; εὐχάς, Xén. Mem. 2, 2, 10, s’acquitter d’un vœu ||
4 remettre, transmettre : τὴν πόλιν τοῖς ἐπιγιγνομένοις, Xén. Hell. 7, 1, 30, remettre la cité aux générations qui suivent ||
5 déférer, attribuer : τὴν ἀρχήν τινι, Plat. Gorg. 471b, le pouvoir à qqn ; ᾧ ἀποδέδοται τοῦ φόνου τὰς δίκας δικάζειν, Lys. 94, 36, (le tribunal de l’aréopage) auquel est attribué le droit de juger les procès pour meurtre ; ἀποδιδόναι ταῖς πόλεσιν αὐτονομεῖσθαι, Thc. 1, 144, permettre aux cités de choisir un gouvernement qui leur convienne (sans égard aux intérêts de Sparte); ἀπ. εἰς τοὺς κριτὰς τὴν κρίσιν, Plat. Leg. 765b, déférer aux juges le jugement (de l’affaire); sans rég. direct : ἀπ. εἰς τὴν βουλὴν περί τινος, Lys. 164, 17, déférer au sénat le jugement d’une affaire ||
6 amener au dehors, faire sortir, rejeter, évacuer, en parl. des intestins, Diosc. 4, 83 ; en gén. produire, mettre au jour, accomplir : νόμους, Xén. Lac. 8, 5, édicter des lois ; ἔργον, Arstt. Nic. 2, 6, 2, accomplir une besogne ; μετριωτέραν τινὸς ἀποδιδόναι τὴν ὑπερηφανίαν, DH. 7, 16, rendre plus modéré l’orgueil de qqn ||
7 fournir : λόγον, Dém. 828, 20, rendre compte de ; d’où expliquer, définir : τὴν ψυχήν, τὴν εὐδαιμονίαν, Arstt. An. 1, 2, 14, etc. l’âme, le bonheur, etc. ; particul. traduire, interpréter, Ath. 479c ||
8 vendre, Thc. 6, 62 (3 pl. ao. ἀπέδοσαν dout. ; Bkk. et Dind. conjecturent ἀπέδοντο ; v. ci-dessous le moy.) ||
9 t. de méc. relier, rattacher, renvoyer (un cordon) à son moteur, Héron Aut. 248, etc. ||
II intr.
1 se reproduire : αἱ ὁμοιότητες διὰ πολλῶν γενεῶν ἀποδιδόασιν, Arstt. H.A. 1, 18, les ressemblances se reproduisent à travers plusieurs générations ||
2 t. de tact. se produire de nouveau en face, faire face de nouveau : ἐς ὀρθὸν ἀπ. El. tact. etc. faire face de nouveau par un mouvement de conversion ||
Moy. ἀποδίδομαι (f. ἀποδώσομαι, ao. 2 ἀπεδόμην)
1 donner en échange de, vendre, particul. vendre en gros (p. opp. à πωλεῖν, vendre en détail) Hdt. 1, 70, etc. Att. ; avec le nom de prix au gén.: δραχμῆς τὴν πόλιν ἀπ. Xén. Hell. 2, 3, 48, vendre la cité pour une drachme, τῆς ἀξίας ἀπ. Eschn. 13, 40, vendre à juste prix ; τὴν δεκάτην ἀπ. Dém. 475, 5, affermer la perception de la dîme ||
2 produire au dehors, d’où exposer, p. suite, sacrifier, Eur. Or. 652 ||
E Prés. ind. 3 pl. ἀποδιδόασι, seule forme att. Ao. 2 sbj. 3 sg. épq. ἀποδῷσι, Od. 8, 318. Moy. part. ao. 1 réc. ἀποδωκαμένη, Man. 5, 126.

Sens général, à vérifier dans le contexte biblique.

Bailly 2020 · CC BY-NC-NDSource ↗

251 occurrences

  1. Matthieu

    18
  2. 5:26… οὐ μὴ ἐξέλθῃς ἐκεῖθεν ἕως ἂν ἀποδῷς τὸν ἔσχατον κοδράντην.
  3. 5:33… ὅτι ἐρρέθη τοῖς ἀρχαίοις· Οὐκ ἐπιορκήσεις, ἀποδώσεις δὲ τῷ κυρίῳ τοὺς ὅρκους σου.
  4. 6:4… σου ὁ βλέπων ἐν τῷ κρυπτῷ ἀποδώσει σοι.
  5. 6:6… σου ὁ βλέπων ἐν τῷ κρυπτῷ ἀποδώσει σοι.
  6. 6:18… σου ὁ βλέπων ἐν τῷ κρυφαίῳ ἀποδώσει σοι.
  7. 12:36… ῥῆμα ἀργὸν ὃ λαλήσουσιν οἱ ἄνθρωποι, ἀποδώσουσιν περὶ αὐτοῦ λόγον ἐν ἡμέρᾳ κρίσεως·
  8. 16:27… μετὰ τῶν ἀγγέλων αὐτοῦ, καὶ τότε ἀποδώσει ἑκάστῳ κατὰ τὴν πρᾶξιν αὐτοῦ.
  9. 18:25μὴ ἔχοντος δὲ αὐτοῦ ἀποδοῦναι ἐκέλευσεν αὐτὸν ὁ κύριος πραθῆναι καὶ …
  10. 18:25… τέκνα καὶ πάντα ὅσα ἔχει καὶ ἀποδοθῆναι.
  11. 18:26… λέγων· Μακροθύμησον ἐπ’ ἐμοί, καὶ πάντα ἀποδώσω σοι.
  12. 18:28… δηνάρια, καὶ κρατήσας αὐτὸν ἔπνιγεν λέγων· Ἀπόδος εἴ τι ὀφείλεις.
  13. 18:29… αὐτὸν λέγων· Μακροθύμησον ἐπ’ ἐμοί, καὶ ἀποδώσω σοι.
  14. 18:30… ἔβαλεν αὐτὸν εἰς φυλακὴν ἕως οὗ ἀποδῷ τὸ ὀφειλόμενον.
  15. 18:34… παρέδωκεν αὐτὸν τοῖς βασανισταῖς ἕως οὗ ἀποδῷ πᾶν τὸ ὀφειλόμενον.
  16. 20:8… ἐπιτρόπῳ αὐτοῦ· Κάλεσον τοὺς ἐργάτας καὶ ἀπόδος αὐτοῖς τὸν μισθὸν ἀρξάμενος ἀπὸ τῶν …
  17. 21:41… τὸν ἀμπελῶνα ἐκδώσεται ἄλλοις γεωργοῖς, οἵτινες ἀποδώσουσιν αὐτῷ τοὺς καρποὺς ἐν τοῖς καιροῖς …
  18. 22:21λέγουσιν αὐτῷ· Καίσαρος. τότε λέγει αὐτοῖς· Ἀπόδοτε οὖν τὰ Καίσαρος Καίσαρι καὶ τὰ …
  19. 27:58… τοῦ Ἰησοῦ. τότε ὁ Πιλᾶτος ἐκέλευσεν ἀποδοθῆναι.
  20. Marc

    1
  21. 12:17… δὲ Ἰησοῦς εἶπεν αὐτοῖς· Τὰ Καίσαρος ἀπόδοτε Καίσαρι καὶ τὰ τοῦ θεοῦ τῷ …
  22. Luc

    8
  23. 4:20καὶ πτύξας τὸ βιβλίον ἀποδοὺς τῷ ὑπηρέτῃ ἐκάθισεν· καὶ πάντων οἱ …
  24. 7:42μὴ ἐχόντων αὐτῶν ἀποδοῦναι ἀμφοτέροις ἐχαρίσατο. τίς οὖν αὐτῶν πλεῖον …
  25. 9:42… ἀκαθάρτῳ, καὶ ἰάσατο τὸν παῖδα καὶ ἀπέδωκεν αὐτὸν τῷ πατρὶ αὐτοῦ.
  26. 10:35… προσδαπανήσῃς ἐγὼ ἐν τῷ ἐπανέρχεσθαί με ἀποδώσω σοι.
  27. 12:59… ἐκεῖθεν ἕως καὶ τὸ ἔσχατον λεπτὸν ἀποδῷς.
  28. 16:2… αὐτῷ· Τί τοῦτο ἀκούω περὶ σοῦ; ἀπόδος τὸν λόγον τῆς οἰκονομίας σου, οὐ …
  29. 19:8… δίδωμι, καὶ εἴ τινός τι ἐσυκοφάντησα ἀποδίδωμι τετραπλοῦν.
  30. 20:25ὁ δὲ εἶπεν πρὸς αὐτούς· Τοίνυν ἀπόδοτε τὰ Καίσαρος Καίσαρι καὶ τὰ τοῦ …
  31. Actes

    4
  32. 4:33καὶ δυνάμει μεγάλῃ ἀπεδίδουν τὸ μαρτύριον οἱ ἀπόστολοι τῆς ἀναστάσεως …
  33. 5:8… Εἰπέ μοι, εἰ τοσούτου τὸ χωρίον ἀπέδοσθε; ἡ δὲ εἶπεν· Ναί, τοσούτου.
  34. 7:9Καὶ οἱ πατριάρχαι ζηλώσαντες τὸν Ἰωσὴφ ἀπέδοντο εἰς Αἴγυπτον· καὶ ἦν ὁ θεὸς …