ἄνθρωπος
Nom · anthrôpos (antrôpos)
Notice Bailly
Lexique du grec ancien
ἄνθρωπος, ου
(ὁ et
ἡ)
I ὁ
ἄνθρωπος, homme :
1 p.
opp. aux dieux, Il. 5, 442 ||
2 p.
opp. à ἀνήρ (v.
ce mot) ||
3 p.
opp. à γυνή, Il. 9, 134 ; Eschn. 76, 4 ; Plut. Cleom. 37 ||
4 en
gén. homme, être humain : ὁ
ἄνθρ. Thc. 1,
140 ; Plat. Prot. 321b ; ou sans art.
ἄνθρωπος, Xén.
Hipp. 4, 20 ;
Plat. Rsp.
603c,
etc. l’homme ; de même
au plur. οἱ ἄνθρωποι ou ἄνθρωποι, Plat. Prot. 317b, les hommes ;
avec un part. ὤν ou πεφυκώς : ἄνθρωπον ὄντα,
ἀνθρώπῳ πεφυκότι, ἀνθρώπους ὄντας, étant né homme, étant
homme, c. à d. attendu qu’on est homme,
puisqu’on est homme : πῶς οὐκ ἄνθρωπόν γε
ὄντα εἰκὸς σοφώτερον τούτων φαίνεσθαι; Xén. Hipp. 4, 20, comment ne serait-il pas naturel que l’homme
(litt. par cela même qu’il est homme) se
montrât plus intelligent que ces (bêtes) ? de
même, ἀνθρώπῳ πεφυκότι,
Xén. Cyr.
1, 1, 3 ; ἀνθρώπους
ὄντας, Pol. 2,
4, 5 ; κατ’ ἄνθρωπον, Eschl. Sept. 425 ; Soph. O.C. 598 ; DS. 1, 31, etc. ; κατ’ ἀνθρώπους,
DC. 53, 16,
comme il convient à l’homme, comme il est habituel à l’homme, selon
la nature humaine ; ὑπὲρ ἄνθρωπον,
DC. 13, 21,
etc. au-dessus de l’homme, au-dessus des
forces humaines ; particul. au plur. dans les loc. ἐν
ἀνθρώποις, ἐξ ἀνθρώπων, etc.
d’entre les hommes : δεινότατος τῶν ἐν
ἀνθρώποις, Dém. 1246, 13, le meilleur homme du monde ; ὁ ἄριστος ἐν ἀνθρώποις ὄρτυξ, Plat. Lys. 211e, la meilleure caille
du monde ; τὰ ἐξ ἀνθρώπων πράγματα,
Plat. Theæt.
170e, toutes
les affaires du monde, c. à d. tous les
embarras possibles ; μάλιστα ἀνθρώπων,
Hdt. 1, 60,
plus que nul autre d’entre les hommes ; ἄριστά
γ’ ἀνθρώπων, Plat. Theæt. 148b, le mieux du monde ; ἥκιστα
ἀνθρώπων, Plat. Prot. 361e, Phæd. 67e, pas le moins du
monde ; joint à un subst. ἄνθρ. ὁδίτης, Il.
16, 263, un voyageur ; ἄνθρ. βασιλεύς, NT.
Matth. 22, 2,
un roi ; ou à un n. de peuple :
πόλις Μερόπων ἀνθρώπων, Hh. Ap. 42, la ville des Méropes ; mais,
ainsi construit, souv. avec un sens de mépris chez les
Att. : ἄνθρωπος
ὑπογραμματεύς, Lys. 186, 6, un misérable scribe en sous-ordre ;
γόης ἄνθρωπος, Eschn. 48, 32, un misérable
charlatan, etc. ; ἄνθρωπος qqf. seul en ce
sens, Plat. Phæd. 117e, etc. ; Dém. 543, 26 ||
II ἡ
ἄνθρωπος, femme, Hdt. 1, 60 ; Isocr. 381b ; Arstt. Nic. 7, 5, 2 ; Plut.
Alc. 23 ;
avec un sens de pitié ou de mépris,
Dém. 402, 24 ;
Thcr. Idyl.
15, 89 ; particul. au voc.
avec idée de colère ou d’impatience,
Thcr. Idyl.
15, 71 ; ou de
mépris, Thcr. Idyl. 4, 62 ; particul. femme esclave, servante, Ant. 113, 17 ; Lys. 9, 7 ; 93, 8 ; 98, 9 ;
Is. 58, 20
||
E Par crase att. ὁ ἄνθρωπος
devient ἅνθρωπος, dor. et ion.
ὥνθρωπος, Thcr.
Idyl. 4, 62 ;
15, 71, 83, 89, etc.
Étym.
probabl. pré-grec.
Sens général, à vérifier dans le contexte biblique.
Bailly 2020 · CC BY-NC-NDSource ↗
1906 occurrences
Matthieu
115- 4:4… Οὐκ ἐπ’ ἄρτῳ μόνῳ ζήσεται ὁ ἄνθρωπος, ἀλλ’ ἐπὶ παντὶ ῥήματι ἐκπορευομένῳ διὰ …
- 4:19… ὀπίσω μου, καὶ ποιήσω ὑμᾶς ἁλιεῖς ἀνθρώπων.
- 5:13… μὴ βληθὲν ἔξω καταπατεῖσθαι ὑπὸ τῶν ἀνθρώπων.
- 5:16… λαμψάτω τὸ φῶς ὑμῶν ἔμπροσθεν τῶν ἀνθρώπων, ὅπως ἴδωσιν ὑμῶν τὰ καλὰ ἔργα …
- 5:19… τῶν ἐλαχίστων καὶ διδάξῃ οὕτως τοὺς ἀνθρώπους, ἐλάχιστος κληθήσεται ἐν τῇ βασιλείᾳ τῶν …
- 6:1… δικαιοσύνην ὑμῶν μὴ ποιεῖν ἔμπροσθεν τῶν ἀνθρώπων πρὸς τὸ θεαθῆναι αὐτοῖς· εἰ δὲ …
- 6:2… ταῖς ῥύμαις, ὅπως δοξασθῶσιν ὑπὸ τῶν ἀνθρώπων· ἀμὴν λέγω ὑμῖν, ἀπέχουσιν τὸν μισθὸν …
- 6:5… πλατειῶν ἑστῶτες προσεύχεσθαι, ὅπως φανῶσιν τοῖς ἀνθρώποις· ἀμὴν λέγω ὑμῖν, ἀπέχουσι τὸν μισθὸν …
- 6:14ἐὰν γὰρ ἀφῆτε τοῖς ἀνθρώποις τὰ παραπτώματα αὐτῶν, ἀφήσει καὶ ὑμῖν …
- 6:15ἐὰν δὲ μὴ ἀφῆτε τοῖς ἀνθρώποις, οὐδὲ ὁ πατὴρ ὑμῶν ἀφήσει τὰ …
- 6:16… τὰ πρόσωπα αὐτῶν ὅπως φανῶσιν τοῖς ἀνθρώποις νηστεύοντες· ἀμὴν λέγω ὑμῖν, ἀπέχουσιν τὸν …
- 6:18ὅπως μὴ φανῇς τοῖς ἀνθρώποις νηστεύων ἀλλὰ τῷ πατρί σου τῷ …
- 7:9ἢ τίς ἐστιν ἐξ ὑμῶν ἄνθρωπος, ὃν αἰτήσει ὁ υἱὸς αὐτοῦ ἄρτον— …
- 7:12… ἐὰν θέλητε ἵνα ποιῶσιν ὑμῖν οἱ ἄνθρωποι, οὕτως καὶ ὑμεῖς ποιεῖτε αὐτοῖς· οὗτος …
- 8:9καὶ γὰρ ἐγὼ ἄνθρωπός εἰμι ὑπὸ ἐξουσίαν, ἔχων ὑπ’ ἐμαυτὸν …
- 8:20… οὐρανοῦ κατασκηνώσεις, ὁ δὲ υἱὸς τοῦ ἀνθρώπου οὐκ ἔχει ποῦ τὴν κεφαλὴν κλίνῃ.
- 8:27οἱ δὲ ἄνθρωποι ἐθαύμασαν λέγοντες· Ποταπός ἐστιν οὗτος ὅτι …
- 9:6… ὅτι ἐξουσίαν ἔχει ὁ υἱὸς τοῦ ἀνθρώπου ἐπὶ τῆς γῆς ἀφιέναι ἁμαρτίας— τότε …
- 9:8… θεὸν τὸν δόντα ἐξουσίαν τοιαύτην τοῖς ἀνθρώποις.
- 9:9Καὶ παράγων ὁ Ἰησοῦς ἐκεῖθεν εἶδεν ἄνθρωπον καθήμενον ἐπὶ τὸ τελώνιον, Μαθθαῖον λεγόμενον, …
- 9:32Αὐτῶν δὲ ἐξερχομένων ἰδοὺ προσήνεγκαν αὐτῷ ἄνθρωπον κωφὸν δαιμονιζόμενον·
- 10:17προσέχετε δὲ ἀπὸ τῶν ἀνθρώπων· παραδώσουσιν γὰρ ὑμᾶς εἰς συνέδρια, καὶ …
- 10:23… ἕως ἂν ἔλθῃ ὁ υἱὸς τοῦ ἀνθρώπου.
- 10:32… ὅστις ὁμολογήσει ἐν ἐμοὶ ἔμπροσθεν τῶν ἀνθρώπων, ὁμολογήσω κἀγὼ ἐν αὐτῷ ἔμπροσθεν τοῦ …
- 10:33… δ’ ἂν ἀρνήσηταί με ἔμπροσθεν τῶν ἀνθρώπων, ἀρνήσομαι κἀγὼ αὐτὸν ἔμπροσθεν τοῦ πατρός …
- 10:35ἦλθον γὰρ διχάσαι ἄνθρωπον κατὰ τοῦ πατρὸς αὐτοῦ καὶ θυγατέρα …
- 10:36καὶ ἐχθροὶ τοῦ ἀνθρώπου οἱ οἰκιακοὶ αὐτοῦ.
- 11:8ἀλλὰ τί ἐξήλθατε ἰδεῖν; ἄνθρωπον ἐν μαλακοῖς ἠμφιεσμένον; ἰδοὺ οἱ τὰ …
- 11:19ἦλθεν ὁ υἱὸς τοῦ ἀνθρώπου ἐσθίων καὶ πίνων, καὶ λέγουσιν· Ἰδοὺ …
- 11:19… ἐσθίων καὶ πίνων, καὶ λέγουσιν· Ἰδοὺ ἄνθρωπος φάγος καὶ οἰνοπότης, τελωνῶν φίλος καὶ …