ἴδιος

Adjectif · idios (idios)

Notice Bailly

Lexique du grec ancien

ἴδιος, α ou ος, ον [ῐδ]
I qui appartient en propre à qqn ou à qqe ch., c. à d. propre, particulier (p. opp. à ἀλλότριος, qui appartient à autrui, étranger) : εἰ δεῖ τοὐμὸν ἴδιον εἰπεῖν, Isocr. 117d, s’il faut dire mon sentiment particulier ; τὸ ἐμὸν ἴδιον, Luc. M. cond. 9, pour ma part ; subst. τὸ ἴδιον, Att. ; τὰ ἴδια, Thc. 1, 141, les biens propres à chacun ; ἡ ἴδιος ou ἰδία (s. e. γῆ) Pol. 3, 99, 4, le domaine qui appartient en propre à qqn, sa propriété ; en parl. de pers. ἴδιοί τινος, Pol. 21, 4, 4, ceux qui sont personnellement attachés à qqn ; p. suite, dans les inscr. att. du 1er siècle (69 av. J.-C.) ἴδιος est employé au sens de ἑαυτοῦ, ἑαυτῶν : οἱ ἔφηϐοι κάλλιστον ὑπόδειγμα τῆς ἰδίας φιλαγαθίας τοῖς μεθ’ ἑαυτοὺς ἀπολείποντες, CIA. 2, 470, 71 et 80, les éphèbes laissant à ceux qui viendront après eux une preuve magnifique de leur zèle (cf. CIA. 3, 488, etc. ; v. Meisterh. p. 194, 3) ||
II p. suite, qui a un caractère ou une nature à soi, d’où :
1 particulier, séparé, distinct ; ἔθνος ἴδιον, Hdt. 4, 18 ; πόλεις ἴδιαι, Dém. 289, 19, race, villes qui ont un caractère propre ; ἑκάστῳ ἴδιος οὐσία, Plat. Prot. 349b, manière d’être propre à chacun ; ἴδιον ἢ ἄλλοι, Plat. Gorg. 481c; ἴδιον παρὰ τὰ ἄλλα, Th. H.P. 6, 4, 10, particulier et différent des autres ou des autres choses ||
2 spécial, singulier, original, en parl. de choses, joint à παράδοξος et πέριττος, Plut. M. 1068b ; en parl. de pers. ἴδιος ἄνθρωπος, Plut. M. 57e, Them. 18, homme singulier, extraordinaire ||
3 qui convient particulièrement à : ἴδιον ὄνομα, Plat. Rsp. 580e, nom propre d’une chose, le mot propre ; p. opp. à ὄνομα περιέχον, terme général, Arstt. Rhet. 3, 5, 3 ; ἴδιοι λόγοι, Plat. Rsp. 366e, discours en termes propres, simples, c. à d. la prose ||
III qui a un caractère particulier, privé, p. opp. à δήμιος, public, Od. 3, 82 ; 4, 314 ; à δημόσιος, public, Hdt. 5, 63 ; Thc. 1, 80 ; à κοινός, commun, Eur. Hec. 740, Plat. Rsp. 535b, etc. ; τὰ ἴδια, les affaires privées, les intérêts particuliers, Hdt. 8, 109 ; Thc. 1, 82 ; 2, 61, etc. ou qqf. la demeure particulière, le chez soi, Pol. 2, 57, 5 ; οἱ ἴδιοι, Plat. Soph. 225b, les simples particuliers, ou qqf. les amis particuliers ; κατ’ ἰδίαν, Plut. M. 120e, en particulier ; κατ’ ἰδίαν λαμϐάνειν τινά, Pol. 4, 84, 8, prendre qqn à part ; κατ’ ἰδίαν εἰπεῖν τινι, DS. 1, 21, parler à qqn en particulier ; adv. ἰδίᾳ :
1 d’une manière privée, pour soi, Ar. Eq. 467 ||
2 en particulier, séparément, à part, Hdt. 1, 132 ; p. opp. à ἐν κοινῷ, Thc. 1, 141 ; à δημοσίᾳ, Thc. 3, 45 ; ἰδίᾳ ἕκαστος, Thc. 8, 1, chacun en particulier ; avec le gén. séparément de, indépendamment de, sans, Ar. Ran. 102 ||
3 en prose, p. opp. à ὑπὸ ποιητῶν, Plat. Rsp. 366e ||
Cp. ἰδιώτερος, Isocr. 247c ; Th. H.P. 3, 17, 1 ; 4, 3, 7 ; Arstd. t. 2, 340 ; ou ἰδιαίτερος, Arstt. P.A. 2, 10, 8. Sup. ἰδιώτατος, Dém. 641, 17 ; Th. H.P. 1, 14, 2 ; ou ἰδιαίτατος ; Th. H.P. 6, 31 ||
E Fém. -ος, Plat. Prot. 349b ; Arstt. H.A. 4, 8, 1, etc. Dans des inscr. att. du milieu du 3e siècle av. J.-C. on trouve l’écriture ἵδιος dans la locut. καθ’ ἱδίαν (v. Meisterh. p. 67, 4).
Étym. p. *ϝίδιος, de *ϝhέδιος, de indo-europ. *sue, cf. ἕ, pron. réfl.

Sens général, à vérifier dans le contexte biblique.

Bailly 2020 · CC BY-NC-NDSource ↗

191 occurrences

  1. Matthieu

    10
  2. 9:1… πλοῖον διεπέρασεν καὶ ἦλθεν εἰς τὴν ἰδίαν πόλιν.
  3. 14:13… ἐν πλοίῳ εἰς ἔρημον τόπον κατ’ ἰδίαν· καὶ ἀκούσαντες οἱ ὄχλοι ἠκολούθησαν αὐτῷ …
  4. 14:23… ὄχλους ἀνέβη εἰς τὸ ὄρος κατ’ ἰδίαν προσεύξασθαι. ὀψίας δὲ γενομένης μόνος ἦν …
  5. 17:1… ἀναφέρει αὐτοὺς εἰς ὄρος ὑψηλὸν κατ’ ἰδίαν.
  6. 17:19… προσελθόντες οἱ μαθηταὶ τῷ Ἰησοῦ κατ’ ἰδίαν εἶπον· Διὰ τί ἡμεῖς οὐκ ἠδυνήθημεν …
  7. 20:17… Ἱεροσόλυμα παρέλαβεν τοὺς δώδεκα μαθητὰς κατ’ ἰδίαν, καὶ ἐν τῇ ὁδῷ εἶπεν αὐτοῖς·
  8. 22:5… ἀμελήσαντες ἀπῆλθον, ὃς μὲν εἰς τὸν ἴδιον ἀγρόν, ὃς δὲ ἐπὶ τὴν ἐμπορίαν …
  9. 24:3… Ἐλαιῶν προσῆλθον αὐτῷ οἱ μαθηταὶ κατ’ ἰδίαν λέγοντες· Εἰπὸν ἡμῖν πότε ταῦτα ἔσται, …
  10. 25:14Ὥσπερ γὰρ ἄνθρωπος ἀποδημῶν ἐκάλεσεν τοὺς ἰδίους δούλους καὶ παρέδωκεν αὐτοῖς τὰ ὑπάρχοντα …
  11. 25:15… ᾧ δὲ ἕν, ἑκάστῳ κατὰ τὴν ἰδίαν δύναμιν, καὶ ἀπεδήμησεν. εὐθέως
  12. Marc

    9
  13. 4:34… δὲ παραβολῆς οὐκ ἐλάλει αὐτοῖς, κατ’ ἰδίαν δὲ τοῖς ἰδίοις μαθηταῖς ἐπέλυεν πάντα.
  14. 4:34… ἐλάλει αὐτοῖς, κατ’ ἰδίαν δὲ τοῖς ἰδίοις μαθηταῖς ἐπέλυεν πάντα.
  15. 6:31… λέγει αὐτοῖς· Δεῦτε ὑμεῖς αὐτοὶ κατ’ ἰδίαν εἰς ἔρημον τόπον καὶ ἀναπαύσασθε ὀλίγον. …
  16. 6:32… τῷ πλοίῳ εἰς ἔρημον τόπον κατ’ ἰδίαν.
  17. 7:33… ἀπολαβόμενος αὐτὸν ἀπὸ τοῦ ὄχλου κατ’ ἰδίαν ἔβαλεν τοὺς δακτύλους αὐτοῦ εἰς τὰ …
  18. 9:2… ἀναφέρει αὐτοὺς εἰς ὄρος ὑψηλὸν κατ’ ἰδίαν μόνους. καὶ μετεμορφώθη ἔμπροσθεν αὐτῶν,
  19. 9:28… εἰς οἶκον οἱ μαθηταὶ αὐτοῦ κατ’ ἰδίαν ἐπηρώτων αὐτόν· Ὅτι ἡμεῖς οὐκ ἠδυνήθημεν …
  20. 13:3… κατέναντι τοῦ ἱεροῦ ἐπηρώτα αὐτὸν κατ’ ἰδίαν Πέτρος καὶ Ἰάκωβος καὶ Ἰωάννης καὶ …
  21. 15:20… καὶ ἐνέδυσαν αὐτὸν τὰ ἱμάτια τὰ ἴδια. καὶ ἐξάγουσιν αὐτὸν ἵνα σταυρώσωσιν αὐτόν.
  22. Luc

    6
  23. 6:41… τὴν δὲ δοκὸν τὴν ἐν τῷ ἰδίῳ ὀφθαλμῷ οὐ κατανοεῖς;
  24. 6:44ἕκαστον γὰρ δένδρον ἐκ τοῦ ἰδίου καρποῦ γινώσκεται· οὐ γὰρ ἐξ ἀκανθῶν …
  25. 9:10… ἐποίησαν. καὶ παραλαβὼν αὐτοὺς ὑπεχώρησεν κατ’ ἰδίαν εἰς πόλιν καλουμένην Βηθσαϊδά.
  26. 10:23Καὶ στραφεὶς πρὸς τοὺς μαθητὰς κατ’ ἰδίαν εἶπεν· Μακάριοι οἱ ὀφθαλμοὶ οἱ βλέποντες …
  27. 10:34… οἶνον, ἐπιβιβάσας δὲ αὐτὸν ἐπὶ τὸ ἴδιον κτῆνος ἤγαγεν αὐτὸν εἰς πανδοχεῖον καὶ …
  28. 18:28… ὁ Πέτρος· Ἰδοὺ ἡμεῖς ἀφέντες τὰ ἴδια ἠκολουθήσαμέν σοι.
  29. Jean

    15
  30. 1:11εἰς τὰ ἴδια ἦλθεν, καὶ οἱ ἴδιοι αὐτὸν οὐ …
  31. 1:11εἰς τὰ ἴδια ἦλθεν, καὶ οἱ ἴδιοι αὐτὸν οὐ παρέλαβον.
  32. 1:41εὑρίσκει οὗτος πρῶτον τὸν ἀδελφὸν τὸν ἴδιον Σίμωνα καὶ λέγει αὐτῷ· Εὑρήκαμεν τὸν …
  33. 4:44… Ἰησοῦς ἐμαρτύρησεν ὅτι προφήτης ἐν τῇ ἰδίᾳ πατρίδι τιμὴν οὐκ ἔχει.
  34. 5:18… ἔλυε τὸ σάββατον, ἀλλὰ καὶ πατέρα ἴδιον ἔλεγε τὸν θεόν, ἴσον ἑαυτὸν ποιῶν …