χάλκεος
Adjectif · khalkéos (kalkéos)
Notice Bailly
Lexique du grec ancien
χάλκεος, α, ον,
d’ord. contr. en prose
att. χαλκοῦς, ῆ,
οῦν, d’airain, c. à d. :
I fait d’airain,
en parl. d’armes (armes en gén., épée, cuirasse, etc.) Il. 18, 131 ; 3, 317, 335 ;
13, 398, 440 ; Hés. O. 149 ; Hdt. 1, 215 ; Soph. fr. 66, 1, 2, etc. ;
en parl. d’instruments (essieu, chaudron,
vase, etc.) Il.
8, 15 ; 13,
30, etc. ; en
parl. de statues : Ποσειδών,
Hdt. 9, 81, une
statue de Poseidôn (un Poseidôn) en airain ; cf. Pd. P. 1, 185 ; Plat. Rsp. 359d, etc. ; χάλκεον ἱστάναι
τινά, Dém. 172,
425, 807 ; Plut. Phil. 10 ; Luc. Syr. 26, etc. ; ou ἀνιστάναι τινά,
Luc. Anach.
17, etc.
litt. dresser qqn en airain, c. à d. élever à qqn une statue d’airain ;
en parl. de monnaies : χαλκοῦν νόμισμα, Pol.
5, 89, 2 ; ou
subst. ὁ
χαλκοῦς, Poll. 9, 92, monnaie de cuivre, la huitième partie d’une
obole, à Athènes ; fig. c. à d. ferme,
fort :
1 en
parl. du son : ὂψ χαλκέη,
Il. 18, 222,
voix d’airain, c. à d. forte,
retentissante ||
2 en
parl. de la solidité : τεῖχος
χάλκεον, Od. 10, 4 ; Plat. Leg. 778d, mur d’airain ; ἄνδρες,
Oracl. (Hdt.
2, 152), hommes ou guerriers d’airain, portant des armures d’airain ;
χάλκεον ἦτορ, Il. 2, 490, cœur d’airain,
c. à d. ferme ; en
mauv. part : χαλκοῦν γένος,
Plat. Rsp.
547a ;
χάλκεος γενεή, Anth. 5, 31, etc. âge de bronze ||
II couvert d’une armure
d’airain, en parl. d’Arès, Il. 5, 704, 859,
etc. ; en gén.
garni d’airain (cercle, bouclier, etc.)
Il. 5, 723 ;
7, 220 ; Od.
7, 86, etc.
||
III provenant de
l’airain : χ. αὐγή, Il. 13, 341, éclat de
l’airain ||
E Fém. -ος, Il. 18, 222 ; χάλκεοι, dissyll.
Hés. O.
149 ; Soph.
fr. 479 ; dans les
inscr. att. seul. les formes contractes χαλκοῦς, ῆ, οῦν, CIA.
2, 778 c, 24,
etc. (après 350 av. J.
C.); à côté de χαλκοῦν, la forme
καλκοῦν, CIA.
2, 722 b, 13
(envir. 319 av. J. C.); v. Meisterh. p. 117, 4 et p. 79, § 38, 1, β.
Étym.
χαλκός.
Sens général, à vérifier dans le contexte biblique.
Bailly 2020 · CC BY-NC-NDSource ↗
120 occurrences
Exode
LXX · 28- 26:11καὶ ποιήσεις κρίκους χαλκοῦς πεντήκοντα καὶ συνάψεις τοὺς κρίκους ἐκ …
- 26:37… χρυσαῖ καὶ χωνεύσεις αὐτοῖς πέντε βάσεις χαλκᾶς
- 27:2… ἔσται τὰ κέρατα καὶ καλύψεις αὐτὰ χαλκῷ
- 27:3… καὶ πάντα τὰ σκεύη αὐτοῦ ποιήσεις χαλκᾶ
- 27:4καὶ ποιήσεις αὐτῷ ἐσχάραν ἔργῳ δικτυωτῷ χαλκῆν καὶ ποιήσεις τῇ ἐσχάρᾳ τέσσαρας δακτυλίους …
- 27:4… καὶ ποιήσεις τῇ ἐσχάρᾳ τέσσαρας δακτυλίους χαλκοῦς ἐπὶ τὰ τέσσαρα κλίτη
- 27:6… ἐκ ξύλων ἀσήπτων καὶ περιχαλκώσεις αὐτοὺς χαλκῷ
- 27:10… εἴκοσι καὶ αἱ βάσεις αὐτῶν εἴκοσι χαλκαῖ καὶ οἱ κρίκοι αὐτῶν καὶ αἱ …
- 27:11… εἴκοσι καὶ αἱ βάσεις αὐτῶν εἴκοσι χαλκαῖ καὶ οἱ κρίκοι καὶ αἱ ψαλίδες …
- 27:17… αὐτῶν ἀργυραῖ καὶ αἱ βάσεις αὐτῶν χαλκαῖ
- 27:18… βύσσου κεκλωσμένης καὶ αἱ βάσεις αὐτῶν χαλκαῖ
- 27:19… ἐργαλεῖα καὶ οἱ πάσσαλοι τῆς αὐλῆς χαλκοῖ
- 30:18ποίησον λουτῆρα χαλκοῦν καὶ βάσιν αὐτῷ χαλκῆν ὥστε νίπτεσθαι …
- 30:18ποίησον λουτῆρα χαλκοῦν καὶ βάσιν αὐτῷ χαλκῆν ὥστε νίπτεσθαι καὶ θήσεις αὐτὸν ἀνὰ …
- 37:6… χρυσίῳ καὶ αἱ βάσεις αὐτῶν πέντε χαλκαῖ
- 37:15καὶ αἱ βάσεις τῶν στύλων χαλκαῖ καὶ αἱ ἀγκύλαι αὐτῶν ἀργυραῖ καὶ …
- 37:17… τέσσαρες καὶ αἱ βάσεις αὐτῶν τέσσαρες χαλκαῖ καὶ αἱ ἀγκύλαι αὐτῶν ἀργυραῖ καὶ …
- 37:18… πάντες οἱ πάσσαλοι τῆς αὐλῆς κύκλῳ χαλκοῖ
- 38:19… εἰς τὸ ἐκτείνειν τὸ κατακάλυμμα ἄνωθεν χαλκοῦς
- 38:20… τῆς σκηνῆς καὶ τὰς κεφαλίδας τὰς χαλκᾶς τῆς θύρας τῆς σκηνῆς καὶ τὴν …
- 38:21… σκηνῆς καὶ τοὺς πασσάλους τῆς αὐλῆς χαλκοῦς
- 38:22οὗτος ἐποίησεν τὸ θυσιαστήριον τὸ χαλκοῦν ἐκ τῶν πυρείων τῶν χαλκῶν ἃ …
- 38:22… τὸ χαλκοῦν ἐκ τῶν πυρείων τῶν χαλκῶν ἃ ἦσαν τοῖς ἀνδράσιν τοῖς καταστασιάσασι …
- 38:23… καὶ τὰς φιάλας καὶ τὰς κρεάγρας χαλκᾶς
- 38:24… τεσσάρων μερῶν τοῦ παραθέματος τοῦ θυσιαστηρίου χαλκοῦς τοῖς μοχλοῖς εὐρεῖς ὥστε αἴρειν τὸ …
- 38:26οὗτος ἐποίησεν τὸν λουτῆρα χαλκοῦν καὶ τὴν βάσιν αὐτοῦ χαλκῆν ἐκ …
- 38:26… λουτῆρα χαλκοῦν καὶ τὴν βάσιν αὐτοῦ χαλκῆν ἐκ τῶν κατόπτρων τῶν νηστευσασῶν αἳ …
- 39:9καὶ τὸ παράθεμα τὸ χαλκοῦν τοῦ θυσιαστηρίου καὶ πάντα τὰ σκεύη …
Lévitique
LXX · 1- 26:19… σιδηροῦν καὶ τὴν γῆν ὑμῶν ὡσεὶ χαλκῆν
Nombres
LXX · 4- 17:2… τὸν ἱερέα ἀνέλεσθε τὰ πυρεῖα τὰ χαλκᾶ ἐκ μέσου τῶν κατακεκαυμένων καὶ τὸ …