ἀμφότερος

Adjectif · amfotéros (amfotéros)

Notice Bailly

Lexique du grec ancien

ἀμφότερος, α, ον :
I l’un et l’autre (p. opp. à ἑκάτερος) rare au sg. Eschl. Pers. 131 ; Xén. Cyr. 7, 4, 4 ; Plat. Soph. 248d, etc. ||
II d’ord. au duel ἀμφοτέρω, Il. 5, 156, etc. ; Od. 4, 282 ; Xén. An. 1, 1, 1 ; Plat. Parm. 143c, etc. ; ou au pl. ἀμφότεροι, αι, α :
1 l’un et l’autre ensemble ; tous deux à la fois : avec ou sans article dev. le subst : οἱ στρατηγοὶ ἀμφότεροι, Thc. 5, 74, les deux généraux ensemble ; Καλλίγειτος καὶ Τιμαγόρας φυγάδες τῆς ἑαυτῶν ἀμφότεροι, Thc. 8, 6, Kalligeitos et Timagoras l’un et l’autre également exilés de leur pays ; particul. en parl. des organes jumeaux : ἀμφοτέροις βλέπειν (s. e. ὄμμασι) Call. Ep. 31, 6, regarder des deux yeux ; ἀμφοτέρῃσιν (s. e. χερσί) Od. 10, 264, des deux mains ; adv. κατ’ ἀμφότερα, Hdt. 7, 10 ; Plat. Parm. 159a, des deux côtés ; ἐπ’ ἀμφότερα, Hdt. 3, 87 ; Thc. 1, 83, etc. ; Plat. Phædr. 274e, dans les deux sens, des deux manières ; ἀπ’ ἀμφοτέρων, Hdt. 7, 97 ; ou παρ’ ἀμφοτέρων, DS. 16, 7, des deux côtés ||
2 au sens plur. les uns et les autres, les deux (groupes, armées, etc.) : ἐς μέσον ἀμφοτέρων συνίτην μεμαῶτε μάχεσθαι, Il. 6, 120, tous deux s’avancèrent ensemble au milieu des deux armées, impatients de combattre ; cf. Hés. Sc. 176, Th. 678, etc. ; ἀμφότεροι, en parl. des ancêtres paternels et maternels, Eur. Alc. 920 ||
III adv.
1 ἀμφοτέρῃ, des deux façons, Hdt. 1, 75 ; ou par les deux voies (par terre et par mer) Hdt. 7, 10 ||
2 d’ord. ἀμφότερον, de deux manières à la fois, ensemble : ἀμφότερον βασιλεύς τ’ ἀγαθὸς κρατερός τ’ αἰχμητής, Il. 3, 179, à la fois bon roi et puissant guerrier ; de même ἀμφότερον... τε... καί, Il. 4, 60 ; ἀμφότερον... τε... δέ, Pd. P. 4, 31, 3 ; ἀμφότερον... καί... καί, Plat. Ion 541b ; ἀμφότερον... τε... ἤ, Pd. O. 1, 29, 2, à la fois... et... et ||
3 ἀμφότερα, de deux manières à la fois : ἐνίκων τῇ αὐτῇ ἡμέρᾳ ἀμφότερα, Thc. 1, 100, ils étaient vainqueurs le même jour à la fois sur terre et sur mer ; cf. Thc. 1, 13 et 112 ||
E Plur. avec un subst. duel : χεῖρε πετάσσας ἀμφοτέρας, Il. 21, 115, ayant ouvert les deux mains à la fois. — Dans les inscr. att. ἀμφότεροι seul. avec un subst. précédé de l’art. : τῶν ὑῶν ἀμφοτέρων, CIA. 2, 380, 4 (envir. 229 av. J.-C.); cf. 622, 9 (commenc. du 2e siècle av. J.-C.); v. Meisterh. p. 192, 40.
Étym. compar. d’ἄμφω.

Sens général, à vérifier dans le contexte biblique.

Bailly 2020 · CC BY-NC-NDSource ↗

128 occurrences

  1. Genèse

    LXX · 5
  2. 21:27… καὶ ἔδωκεν τῷ Αβιμελεχ καὶ διέθεντο ἀμφότεροι διαθήκην
  3. 21:31… ἐκείνου Φρέαρ ὁρκισμοῦ ὅτι ἐκεῖ ὤμοσαν ἀμφότεροι
  4. 22:8… πρόβατον εἰς ὁλοκάρπωσιν τέκνον πορευθέντες δὲ ἀμφότεροι ἅμα
  5. 33:4… ἐπὶ τὸν τράχηλον αὐτοῦ καὶ ἔκλαυσαν ἀμφότεροι
  6. 40:5καὶ εἶδον ἀμφότεροι ἐνύπνιον ἑκάτερος ἐνύπνιον ἐν μιᾷ νυκτὶ …
  7. Exode

    LXX · 20
  8. 12:22… θύραν καθίξετε τῆς φλιᾶς καὶ ἐπ᾿ ἀμφοτέρων τῶν σταθμῶν ἀπὸ τοῦ αἵματος ὅ …
  9. 12:23… αἷμα ἐπὶ τῆς φλιᾶς καὶ ἐπ᾿ ἀμφοτέρων τῶν σταθμῶν καὶ παρελεύσεται κύριος τὴν …
  10. 22:8… ἐνώπιον τοῦ θεοῦ ἐλεύσεται ἡ κρίσις ἀμφοτέρων καὶ ὁ ἁλοὺς διὰ τοῦ θεοῦ …
  11. 22:10ὅρκος ἔσται τοῦ θεοῦ ἀνὰ μέσον ἀμφοτέρων ἦ μὴν μὴ αὐτὸν πεπονηρεῦσθαι καθ᾿ …
  12. 25:18… χρυσᾶ τορευτὰ καὶ ἐπιθήσεις αὐτὰ ἐξ ἀμφοτέρων τῶν κλιτῶν τοῦ ἱλαστηρίου
  13. 26:19… βάσεις τῷ στύλῳ τῷ ἑνὶ εἰς ἀμφότερα τὰ μέρη αὐτοῦ καὶ δύο βάσεις …
  14. 26:19… βάσεις τῷ στύλῳ τῷ ἑνὶ εἰς ἀμφότερα τὰ μέρη αὐτοῦ
  15. 26:21… βάσεις τῷ στύλῳ τῷ ἑνὶ εἰς ἀμφότερα τὰ μέρη αὐτοῦ καὶ δύο βάσεις …
  16. 26:21… βάσεις τῷ στύλῳ τῷ ἑνὶ εἰς ἀμφότερα τὰ μέρη αὐτοῦ
  17. 26:24… κεφαλίδων εἰς σύμβλησιν μίαν οὕτως ποιήσεις ἀμφοτέραις ταῖς δυσὶν γωνίαις ἔστωσαν
  18. 26:25… βάσεις τῷ στύλῳ τῷ ἑνὶ εἰς ἀμφότερα τὰ μέρη αὐτοῦ καὶ δύο βάσεις …
  19. 28:29… κρίσεως τοὺς κροσσούς τὰ ἁλυσιδωτὰ ἐπ᾿ ἀμφοτέρων τῶν κλιτῶν τοῦ λογείου ἐπιθήσεις καὶ …
  20. 28:29… καὶ τὰς δύο ἀσπιδίσκας ἐπιθήσεις ἐπ᾿ ἀμφοτέρους τοὺς ὤμους τῆς ἐπωμίδος κατὰ πρόσωπον
  21. 32:15… χερσὶν αὐτοῦ πλάκες λίθιναι καταγεγραμμέναι ἐξ ἀμφοτέρων τῶν μερῶν αὐτῶν ἔνθεν καὶ ἔνθεν …
  22. 36:11ἐποίησαν αὐτὸ ἐπωμίδας συνεχούσας ἐξ ἀμφοτέρων τῶν μερῶν
  23. 36:13καὶ ἐποίησαν ἀμφοτέρους τοὺς λίθους τῆς σμαράγδου συμπεπορπημένους καὶ …
  24. 36:23… τοὺς δύο δακτυλίους τοὺς χρυσοῦς ἐπ᾿ ἀμφοτέρας τὰς ἀρχὰς τοῦ λογείου
  25. 36:24… ἐκ χρυσίου ἐπὶ τοὺς δακτυλίους ἐπ᾿ ἀμφοτέρων τῶν μερῶν τοῦ λογείου
  26. 36:27… δύο δακτυλίους χρυσοῦς καὶ ἐπέθηκαν ἐπ᾿ ἀμφοτέρους τοὺς ὤμους τῆς ἐπωμίδος κάτωθεν αὐτοῦ …
  27. 38:14καὶ τοὺς καλαμίσκους ἐξ ἀμφοτέρων τῶν μερῶν αὐτῆς
  28. Lévitique

    LXX · 8
  29. 3:10καὶ ἀμφοτέρους τοὺς νεφροὺς καὶ τὸ στέαρ τὸ …
  30. 3:15καὶ ἀμφοτέρους τοὺς νεφροὺς καὶ πᾶν τὸ στέαρ …
  31. 8:16… λοβὸν τὸν ἐπὶ τοῦ ἥπατος καὶ ἀμφοτέρους τοὺς νεφροὺς καὶ τὸ στέαρ τὸ …
  32. 20:11… τοῦ πατρὸς αὐτοῦ ἀπεκάλυψεν θανάτῳ θανατούσθωσαν ἀμφότεροι ἔνοχοί εἰσιν
  33. 20:12… κοιμηθῇ μετὰ νύμφης αὐτοῦ θανάτῳ θανατούσθωσαν ἀμφότεροι ἠσεβήκασιν γάρ ἔνοχοί εἰσιν