ὄλλυμι
Verbe · ollumi (ollumi)
Notice Bailly
Lexique du grec ancien
ὄλλυμι [ῡ]
(impf. ὤλλυν,
f. ὀλέσω,
att. ὀλῶ,
ao. ὤλεσα,
pf. ὀλώλεκα,
pf. 2 au sens neutre ὄλωλα, pl. q. pf.
ὀλώλειν, postér. ao.
pass. ὠλέσθην) perdre,
c. à d. :
I
1 au
sens causal, faire périr, détruire, anéantir :
en parl. de pers. : ὀλλ. τινά, Pd. O. 1, 127 ; Soph. Ant. 751, faire périr qqn ; στρατόν, Eschl. Pers. 728, anéantir une
armée ; en parl. de choses :
πόλιν, Od.
9, 188, ruiner ou détruire une ville ; τρίχας ἐκ
κεφαλῆς, Od. 13, 399, faire tomber les cheveux de la tête ;
à la fois en parl. de pers. et de
choses : νῆάς τ’ ὀλέσας καὶ πάντας
Ἀχαιούς, Il. 8,
498, ayant détruit les vaisseaux et tous les Grecs ||
2 au
sens pass. subir la perte de (de la vie, d’un butin,
etc.) Eschl.
Eum. 248
||
II Moy. ὄλλυμαι (f. ὀλοῦμαι, ao. 2 ὠλόμην, pf. 2 de forme act. ὄλωλα)
1 périr, mourir de mort
violente : ὑπό τινι, par le fait
ou de la main de qqn, Il. 16, 489, ou par suite de qqe ch. Od.
3, 235 ; ὀλέθρῳ
ὀλέσθαι, Od. 4,
489, subir la mort ; κακὸν οἶτον,
Il. 3, 417 ;
κακὸν μόρον, Il.
21, 133, subir un sort funeste, périr
misérablement ; ὄλοιο, Att. formule d’imprécation,
puisses-tu périr ! ὄλοιτο, Att. puisse-t-il périr ! particul. au pf. 2
ὄλωλα, dans Hom. au
sens du pf. j’ai succombé, je succombai, Il. 15, 111 ; 24, 384 ; qqf. en ce sens chez
les Att. : οἱ ὀλωλότες,
Eschl. Ag.
346 ; Soph.
Ant. 174, ceux
qui ont succombé, les morts ; mais d’ord. chez
les Att. au sens d’un prés. je péris, je succombe,
Att. : joint
à οἴχωκα, Soph. Aj. 896 ; en ce sens
Od. 4, 318
||
2 être perdu ;
en gén. être ruiné, anéanti, en parl. d’Ilion, Il.
13, 772 ; de
gloire, Il. 9,
415 ; du retour dans la patrie,
Il. 9, 413,
etc. ||
3 au
part. ao. 2, sens actif, ὀλόμενος,
funeste, Eur. Med. 1253 ; H.f. 1061, etc. ||
E Mot poét. ; en prose on
emploie ἀπόλλυμι. Impf. itér. ὀλέεσκον
(var. ὀλέκεσκον
d’ὀλέκω)
Il. 19, 135.
Fut. épq. ὀλέσσω, Il. 12, 250 ; Od. 2, 49 ; ion. ὀλεω, -έεις, etc.
Hdt. 1, 34,
etc. Ao. épq. et
lyr. ὄλεσα, Od. 23, 319 ; Eur. Ph. 663 ; ou ὄλεσσα, Il. 19, 60 ; Od. 21, 284, etc. ;
part. dor. ὀλέσαις, Pd. O. 1, 79. Moy. impf. dor. ὠλλύμαν
[ᾱ] Eur.
Hec. 914 ;
fut. épq. ὀλέομαι, Il. 21, 133. Ao. 2 épq.
ὀλόμην, Od.
11, 197 ; dor.
ὠλόμαν [ᾱ]
Ar. Pax
1013 ; ὀλόμαν
[ᾱ] Eur.
I.T. 152 ;
sbj. 2 sg.
ὄληαι, Il.
3, 417 ; opt.
3 pl. ὀλοίατο,
Eschl. Sept.
552, part.
épq. (voir 3) οὐλόμενος, Il. 1, 2 ; etc. Eschl. Pr. 397 ; Eur. Ph. 1528.
Étym.
p. *ὄλνυμι,
de la R. indo-europ. *h₃elh₁-,
détruire ; cf. ὀλοός, lat. dēleō, ab-oleō.
Sens général, à vérifier dans le contexte biblique.
Bailly 2020 · CC BY-NC-NDSource ↗
23 occurrences
Job
LXX · 4- 4:11μυρμηκολέων ὤλετο παρὰ τὸ μὴ ἔχειν βοράν σκύμνοι …
- 18:11κύκλῳ ὀλέσαισαν αὐτὸν ὀδύναι πολλοὶ δὲ περὶ πόδας …
- 20:10τοὺς υἱοὺς αὐτοῦ ὀλέσαισαν ἥττονες αἱ δὲ χεῖρες αὐτοῦ πυρσεύσαισαν …
- 34:17… σὺ τὸν μισοῦντα ἄνομα καὶ τὸν ὀλλύντα τοὺς πονηροὺς ὄντα αἰώνιον δίκαιον
Proverbes
LXX · 10- 1:32… ἠδίκουν νηπίους φονευθήσονται καὶ ἐξετασμὸς ἀσεβεῖς ὀλεῖ
- 2:22ὁδοὶ ἀσεβῶν ἐκ γῆς ὀλοῦνται οἱ δὲ παράνομοι ἐξωσθήσονται ἀπ᾿ αὐτῆς
- 9:18… οὐκ οἶδεν ὅτι γηγενεῖς παρ᾿ αὐτῇ ὄλλυνται καὶ ἐπὶ πέτευρον ᾅδου συναντᾷ ἀλλὰ …
- 10:28ἐγχρονίζει δικαίοις εὐφροσύνη ἐλπὶς δὲ ἀσεβῶν ὄλλυται
- 11:7τελευτήσαντος ἀνδρὸς δικαίου οὐκ ὄλλυται ἐλπίς τὸ δὲ καύχημα τῶν ἀσεβῶν …
- 11:7… ἐλπίς τὸ δὲ καύχημα τῶν ἀσεβῶν ὄλλυται
- 13:2… δικαιοσύνης φάγεται ἀγαθός ψυχαὶ δὲ παρανόμων ὀλοῦνται ἄωροι
- 15:6… οἱ δὲ ἀσεβεῖς ὁλόρριζοι ἐκ γῆς ὀλοῦνται οἴκοις δικαίων ἰσχὺς πολλή καρποὶ δὲ …
- 16:2… οἱ δὲ ἀσεβεῖς ἐν ἡμέρᾳ κακῇ ὀλοῦνται
- 32:19ὀδοὺς κακοῦ καὶ ποὺς παρανόμου ὀλεῖται ἐν ἡμέρᾳ κακῇ
Jérémie
LXX · 9- 10:20ἡ σκηνή μου ἐταλαιπώρησεν ὤλετο καὶ πᾶσαι αἱ δέρρεις μου διεσπάσθησαν …
- 30:4… κρυπτὰ αὐτῶν κρυβῆναι οὐ μὴ δύνωνται ὤλοντο διὰ χεῖρα ἀδελφοῦ αὐτοῦ καὶ γείτονος …
- 30:19ἀλάλαξον Εσεβων ὅτι ὤλετο Γαι κεκράξατε θυγατέρες Ραββαθ περιζώσασθε σάκκους …
- 31:1… εἶπεν κύριος οὐαὶ ἐπὶ Ναβαυ ὅτι ὤλετο ἐλήμφθη Καριαθαιμ ᾐσχύνθη Αμαθ καὶ ἡττήθη
- 31:15 ὤλετο Μωαβ πόλις αὐτοῦ καὶ ἐκλεκτοὶ νεανίσκοι …
- 31:18… ἐν ὑγρασίᾳ καθημένη Δαιβων ἐκτρίβητε ὅτι ὤλετο Μωαβ ἀνέβη εἰς σὲ λυμαινόμενος ὀχύρωμά …
- 31:20… καὶ κέκραξον ἀνάγγειλον ἐν Αρνων ὅτι ὤλετο Μωαβ
- 38:2… κύριος εὗρον θερμὸν ἐν ἐρήμῳ μετὰ ὀλωλότων ἐν μαχαίρᾳ βαδίσατε καὶ μὴ ὀλέσητε …
- 38:2… ὀλωλότων ἐν μαχαίρᾳ βαδίσατε καὶ μὴ ὀλέσητε τὸν Ισραηλ